Halep, 12 Aralýk 2016'da Rus ve Ýran destekli Esed ordusu tarafýndan düþürülmüþtü. Üzüntümüz hadsizdi. 30 Kasým 2024'te geri alýndý.
| Kategori : ÝKTÝBAS / Muhtelif Mevzûlar, Yazarlar, Yazýlar | Okunma Says: 528 |
Araplarn slâm öncesi dönemde içinde bulunduklar dinî, sosyal ve fikrî atmosfer, ksaca “Câhiliye” olarak anlr. Kur’ân’da ve hadislerde de geçen bu kavram, kelimenin ilk akla getirdii biçimiyle okuma-yazma bilmemeyi, malumat ktln veya dünyadan habersiz olmay deil; hikmetten, insaftan, irfandan, ftrattan, temiz ahlâktan ve balca insanî hasletlerden genel anlamda uzakl ifade eder. Baz küçük istisnalar dnda, eski Arap halklar umumi manzara itibariyle “Câhiliye toplumu”dur. slâm’n geliiyle birlikte bu “cehalet”, imann ve temiz ftratn nuruyla yer deitirmi olsa da, “Câhiliye karanl”na savrulma tehlikesi, kiiler ve toplumlar için her zaman mümkündür. Câhiliye, tarihte yaanp bitmi bir dönem deil, belli artlar tahakkuk ettiinde tekrarlanabilecek bir bozulma ve çürüme sürecidir çünkü. Câhiliye, bu yönüyle son derece diri, dünya çapnda yaygn ve ban çkarmak için sürekli pusuda bekleyen bir tehlikedir.
Yazya böyle teknik bir detayla balamaya beni sevk eden ey, iki gün önce ngiliz The Guardian gazetesinde yer alan ürkütücü bir haber oldu. “Aileler ne pahasna olursa olsun, erkek çocuk istiyor” balyla verilen haberde, Hindistan toplumundaki kz çocuu dümanl mercek altna alnyordu. Kz dourduu için dlanan, bebeinin kz olduu ortaya çknca kürtaja zorlanan, olan çocuk dünyaya getiremediinden dolay linç edilen kadnlarn tanklklarna da yer verilen dosyada, son 50 ylda Hindistan’da 46 milyon civarnda kz bebein kasten ortadan kaldrld belirtiliyordu. “Kayp kzlar”n bir ksm doum öncesinde gönüllü-gönülsüz kürtaj yoluyla, bir ksm da doumdan sonra öldürülmütü.
Benzer haberler, 2019 ylnda da dünya basnnn gündemine tanmt. Hindistan’n kuzeyinde bulunan Uttarakhand eyaletindeki doum kaytlarn inceleyen yetkililer, baz bölgelerde aylar boyunca sadece erkek çocuklarn doduunu tespit etmiti. Hakikat elbette akllardan geçtii gibiydi: Aslnda dünyaya gelen veya gelmeye hazrlanan çok sayda kz bebek de vard, ancak domalarna ve yaamalarna müsaade edilmemiti.
Bebein hayat hakkn cinsiyetine göre belirleme canavarl, Hindistan’da 1994’te resmen yasaklanm olmasna ramen, bir türlü ortadan kaldrlamyor. Konuyla ilgili yaynlanan raporlarda, kz çocuk dümanlna dair balca be sebepten söz ediliyor:
-Kzlarn, aileye maddî yük olarak görülmesi
Hindistan toplumunda, evlenen kzlarn yanlarnda yüklü miktarda çeyiz ve mal götürerek gelin gitmesi, çok köklü bir gelenek. Bu yüzden pek çok ailenin nazarnda kz çocuklar “kendilerini batracak zarar kayna”. Gelin olduklar ailelerde, “yeterince çeyiz getirmedii” için aalanan, dövülen ve hatta öldürülen kadn says da maalesef epey fazla.
-Erkek çocuklarn aileye ekonomik katks
Erkeklerin hem krsalda hem de ehirlerde i gücünün balca kayna oluu, kzlara negatif bakn bir baka sebebi. Kzlar, i üretimi noktasnda zayf ve düük randmanl olarak deerlendiriliyor.
-Soylarn erkek çocukla devamna atfedilen önem
Erkeklere, soyun ve aile adnn devamnn garantisi gözüyle bakldndan, kz çocuklar “yabanc” addediliyor. Ayn sebeple, kzlar mirastan mahrum brakma uygulamas da oldukça yaygn.
-Yaradltan gelen krlganlk
Kz çocuklarnn yaradllarndan kaynaklanan narinlik ve krlganlklar, onlarn deersiz ve faydasz olduunun düünülmesine yol açyor. Kzlara yönelik sözlü ve fiilî tacizlerin altnda da, “kadn cinsi”ne yönelik bu hastalkl bak var.
-Dinî inançlar ve gelenekler
Ve nihayet, kzlarn kymetsiz görülmesinin altnda dinî inançlar ve bu çerçevede yüzyllar içinde oluan gelenekler de yatyor. “Erkek çocuu olmayann tanrlarn gazabna urayaca” türünden saçmalklar çok mehur mesela. Öyle ki, tbbî sebeplerle çocuk sahibi olamayan çiftler, “gazaba uramamak için” kz bebekleri evlat edinmekten srarla kaçnyor.
Ne demitik: Câhiliye, yaanp bitmi bir dönem deil, belli artlar tahakkuk ettiinde tekrarlanabilecek bir bozulma ve çürüme sürecidir.
Yaznn konusu, modern Câhiliye’nin Hindistan’daki tezahürlerinden biriydi. Ama elimizdeki aynay slâm corafyasnn baka yerlerine tutsak, acaba oralardan neler yansr? Câhiliye, hangi unsurlaryla Müslüman bünyeyi kemirmeye devam ediyor? Bu hayatî sorular, istisnasz hepimizi ilgilendiriyor. Aksayan taraflar onarmak ve Câhiliye alametlerinden kurtulmaya çalmak da, vazife haline geliyor.
Yazar: Taha Kýlýnç |
29-12-21 |
||
| E mail: yenisafak.com | Tweet | ||
 |
 |
||
