Halep, 12 Aralýk 2016'da Rus ve Ýran destekli Esed ordusu tarafýndan düþürülmüþtü. Üzüntümüz hadsizdi. 30 Kasým 2024'te geri alýndý.
| Kategori : ÝKTÝBAS / Muhtelif Mevzûlar, Yazarlar, Yazýlar | Okunma Says: 478 |
Kamboçya, Laos, Myanmar, Malezya ile çevrili ve bir güneydou Asya ülkesi olan Tayland’n scak iklim kuanda olmasndan dolay (yllk ortalama 30 derece) halsz, kilimsiz çplak mermerle kaplanm camilerinden birinde daha namazm edâ ettiimde aklmda olan soru yine depreti. Bu kadar cami yapan ve hatr saylr bir nüfusa sahip Müslümanlar nasl hidâyete ermi ve nasl Müslüman olmulard?
Andaman Denizi ve Güney Çin denizinde uzun kylar olan bu garip ülkede slâm’n yaylmas kimler eliyle, nasl yaygnlamt?
Yaptm aratrmalar sonucunda hayrete dütüm. Evet.. Bu ülkeye slâmîyet bir Türk’ün eliyle ulam, nesilden nesile çoalarak günümüze kadar gelmiti.. O Türk, 1538 ylnda Süleyman Paa ile Hindistan seferine katlan bir deniz albay iken, Hindistan’n dousuna yeni keifler için gönderilen Hayreddin Mehmed Reis’ten bakas deildi.
Türk Denizcileri Hindistan’n dousuna ilk defa Hayreddin Mehmed Reis’le geçiyorlard. Hayreddin Mehmed Reis, Bat Hindistan’daki, Bakenti Ahmedâbad olan Gücerat Sultânl’nn Diu Limanndan Süleyman Paa ile vedalaarak ayrldnda rotasnda belirlemiti. Önce 2.000 kilometre yol katederek Hindistan’la Seylan adas arasndaki Palk Boazna ulat. Sonra Bengal Körfezinden douya doru 2.400 km. giderek Malaya Yarmadasnn kuzeyinde bulunan Tenaserim Limanna demir att.
Bu arada bozulan gemilerinin tamiri mümkün olmaynca o dönem Siyam olarak bilinen ülkenin kralna haber göndererek hizmet etmek istediini bildirdi.
Böyle bir denizci ve askere ihtiyac olan kral derhal Hayreddin Mehmed Reis ile mahiyetini Tayland’a bakentlik yapan ve bir milyona yakn nüfusuyla dünyann en kalabalk ehirlerinden olan Ayutthaya’ya dâvet etti.(Ayutthaya, Bangkong’un yaklak 100 km. kuzeyinde Çao Phraya Nehri’nin kysnda bir ehirdir.)
Hayreddin Mehmet Reis bulunduu limandan 400 km. daha giderek vard Ayutthaya’da aylk bin altn karlnda kraln mahiyetinde çalmaya balad. Bu yllarca sürdü. Ve bir avuç Türk orada büyük ilere imza att. Malaya Yarmadasnn büyük bir ksmn ele geçirdikleri gibi Laos’un tamamn Tayland topraklarna kattlar.
Bu ülkede en önemli yaptklar i ise, sadece bakent Ayutthaya’da 30.000 bin aileye slâm dinini kabûl ettirmi olmalar ve 7 cami ina etmeleri olmutur. Bu sayede bugün, dünyada slamiyet’le ad pek anlmayan Budist Tayland'da slamiyet ikinci büyük din olarak varln sürdürmektedir ve eyhülislamlk makâm vardr.
Bu makam Tayland’da Müslümanlarn okul açma, cami yaptrma, fakir Müslüman ailelere yardm, gençlerin eitimi gibi çalmalar yürütmektedir.
Ülkedeki 75 vilayetin tamamnda slam Yüksek Merkezleri faaliyetlerine devam etmektedir. Sadece Bangkok’ta 55 cami olmasna ramen,Tayland genelinde 4 binden fazla cami ve mescit ile slami eitim veren 500 civarnda okul vardr. Yine Tayland’da 8 milyon civarnda Müslüman vardr, bu da ülke nüfusunun % 11’ine tekâbül etmektedir. Bu durum, Osmanl döneminde Allah’n izni ve keremiyle orada faaliyet gösteren bir avuç Türk tarafndan tesis edilmitir.
Bu çalmalar o kadar etkili olmutur ki; o dönem bölgede misyonerlik faaliyeti yapan Portekizli papazlar âdeta havlu atmlardr.
Bunu Portekizli Cizvit rahibi Peder Fernao Mendes Pinto, 5 Aralk 1554 tarihinde Portekiz’in bakenti Lizbon’a yazd mektubunda, Türklerin baarlar karsnda Hristiyanln yaylmasnn mümkün olmadn belirterek Katolikliin can çekimekte olduunu belirtmitir.
Bugün hâlen Tayland’n bakenti Bangkok’ta yer alan ve giri kapsnn üzerinde Sultan II. Abdülhamid Han tarafndan gönderilen Osmanl devlet armas bulunan Bang Uthit Camii, Türk birlii ve Koordinasyon Ajans Bakanl (TKA) tarafndan yenilenmitir. TKA’mz tebrik ediyoruz.
Ecdâdn yapm olduu bu fütuhat, devlete bal TKA, Yunus Emre Enstitüsü, Maarif Vakf gibi kurulular eliyle günümüzdede artarak devam ettirilmelidir. Bir kez daha anl ecdâdmz rahmetle minnetle yâd ediyoruz. Mekânlar cennet olsun inaallah.
Yazar: Halit Kanak |
19-03-22 |
||
| E mail: yeniakit.com | Tweet | ||
 |
 |
||
