Halep, 12 Aralýk 2016'da Rus ve Ýran destekli Esed ordusu tarafýndan düþürülmüþtü. Üzüntümüz hadsizdi. 30 Kasým 2024'te geri alýndý.
| Kategori : ÝKTÝBAS / Muhtelif Mevzûlar, Yazarlar, Yazýlar | Okunma Says: 466 |
majlar bizi körletiriyor. Bahçemizdeki aacn görünümünü bir kez hafzamza kazdktan sonra artk ona ne zaman baksak aac deil, onunla ilgili zihnimizde oluturduumuz imaj görürüz.
Aacn geliip, serpilmesi bir eyi deitirmez. Biz onu, bizde brakt ilk izlenim üzerinden deerlendiririz. Ona baksak da, deiime uram halini göremeyiz. Dolaysyla bir kii, kurum ya da çevre ile ilgili zihnimizde oluturduumuz imaj; bizim, o kii, kurum ve çevreyi anlamamzn önünde en büyük engel haline gelebilir. Hayat her eyi dönütürüp yeni ekiller verirken, biz yaayan ve deien o eyi dondurmu, ilk imaja hapsetmiizdir.
Bir yazda yönetmen Stanley Kubrick’ten bahsetmitim. Elektronik posta gönderen, “modern” ve laik olduu her cümlesinden anlalan bir okur, “Allah bilir Kubrick ismine internette rast gelmisindir.” demiti. Yeni Akitte yazan bir adamn Stanley Kubrick’i bilme ihtimali sfrd ona göre. Olsa olsa, adna bir internet forumunda rast gelmi olabilirdi...
imdi bu arkadaa henüz 19 yamda, klasik filmlerin sadece sinemateklerde gösterildii 90’larda, Kubrick gibi önemli yönetmenlerin filmlerini izleyebilmek için Fatih’ten Taksim’e, yaz k demeden, parasz örenciler olarak her defasnda yürüdüümüzü söylesem de yarar yok. Ona göre “bu mümkün deil”! Ona göre biz edebiyattan, felsefeden, müzikten, psikolojiden, tiyatrodan, sinemadan anlamayz… Çünkü biz yobaz, cahil ve aydnlk düman insanlarz(!).
Bu hakikaten korkunç bir durum. Türkiye’de toplumun sal-sollu ciddi bir ksm bu imaj körlemesi içinde. Karlarndaki ne yaparsa yapsn onu kafalarndaki imajn dar klfna sokmaya çalyorlar.
Özellikle bir kesime dönük ötekiletirmenin temelleri ise yüzyl önce atld. Yani imam hatipliler hakknda sarf edilen o “sapk” hakaretinin bir kökeni var. Cumhuriyet kurulurken öyle bir tarih muhasebesi yapld, Osmanl ve din öyle tahkir ve tezyif edildi ki ortaya kapkaranlk, birlikte görünmek, anlmak istemeyeceiniz bir imaj çkt. Bu imaj içselletirenlere göre Osmanllarn incir yaprayla gezen Afrika yerlilerinden hiçbir fark yoktu. E “din terakkiye mani” deil miydi zaten?
majn körletirdii böyle bir insana ne Nizam- Cedid’i, ne 3. Selim’in neden öldürüldüünü, ne Sultan Mahmut’un reformlarn, ne de Gondol arksn besteleyenin Abdülaziz olduunu, ne de Anadolu’da modern anlamda kurumsal okullama olmad zamanlarda da gayet bilgili, donanml, “eitimli” insanlarn olduunu anlatamazsnz! (Körlememi olanlar hariç tabii)
majlar, hazr kalplar, canl gerçein yerine geçmitir çünkü. Örsan K. Öymen’in Cumhuriyetteki yazsn okurken aklma geldi bunlar. Yazy okurken, yazdan taan hnç duygusundan hem ürperdim, hem utandm gerçekten. Onun adna utandm… Yaz batan aa bir öfke seansnda yazlm gibiydi. Yazda kulland kelimelerden bazlar unlar:
“AKP, cemaatler, tarikatlar, köktendinci, slamc, yaam tarz, dayatma, hasta, hogörüsüzlük,, öfke, nefret, hnç, dogmatizm, ruh hastal…Dogmatik, despotik, hastalkl, giyim tarz, baörtü, kara çaraf, demokratik, laik, hukuk devleti, özgür irade, baörtüsü, kara çaraf, demokratik, laik, hukuk devleti, dekolte kyafet, mini etek, yrtmaçl etek, transparan kyafet, mayo. AKP, tarikatlar, cemaatler, dogmatik ruh hali…Düünmekten, sorgulamaktan, felsefeden, bilimden, sanattan, aydnlanmaktan, yaratc olmaktan, korkan; kasveti, çilecilii, biat etmeyi, basky ve karanl yücelten, köktendinci, slamc, laiklik kart, toplumu sindirmeyi ve asimile etmeyi…Bask, direnme, despot, zalim, taviz, despotizm, zulm, mücadele…Özgürlük, adalet, mücadele etmek, mücadele, bedel ödemek. Çkar, ortaça karanl…"
Bu minvalde tam 143 kelime kullanlm Öymen. 494 karakterlik yazsnn 3’te 1’inden biraz az… Yüksek lisans ve doktorasn felsefe üzerine yapm bir profesör olan Öymen, yazsnn önemli bir ksmn toplumsal çatmay en çok körükleyen kelimelerle örmü. Söz konusu kelimelerin büyük ksm klielemi, aalayc ve çarpk bir tarihsel yoruma atf yapan kavramlardan oluuyor.
Mesela “çada”l mutlak manada olumlu bir olgu olarak kullanyor. Bakalm Cemil Meriç ne diyor bu konuda: “Çadalamak, Avrupa'nn yeni bir ihraç meta, kokain ve LSD gibi... uuru felce uratan bir zehir. "Ça-dlk" itham, iftiralarn en alçakças, en abesi. Ayn çada muhtelif çalar vardr. Çadalamak neden Hristiyan Bat'nn putlarna peresti olsun?”
Demek ki bir kavramn tek boyutlu bir anlam olmaz ve siz tek bir anlam varm gibi kavramlar birilerini aalamak için kullanamazsnz. Tpk bunun gibi orada yazlan kavramlarn çouna yüklenen anlamlar tartmal ama Öymen’in metninde bir hakaret olarak kullanlmlar…
Kendisine sorsanz belki de iyimser biri olduunu söyleyecektir. Oysa nesnel bir analiz yaparsak yaz son derece kötümser, olguyu anlamaya çalmayan, basmakalp, mahkum edici ve hatal genellemelerle dolu.
ktidar ve ona oy veren çok çeitli çevreler yekpare bir yap zannediliyor maalesef. Sonra da gcr gcr bir yargya varlyor: “Bunlarn hepsi böyle”.
Deil kardeim, deil! Ama anlatamyoruz. Azmz açar açmaz, yobaz oluyoruz, cahil oluyoruz, Kubrick’e ancak internette rastlayabilecek türde bir adam oluyoruz. Bu da, konumann bir yolu varsa, onu tkyor…
Sonra da balyor kör dövüü. Demitik ilk bata: majlar, körletiriyor…
Yazar: Ali Osman Aydýn |
04-09-22 |
||
| E mail: yeniakit.com | Tweet | ||
 |
 |
||
