Halep, 12 Aralýk 2016'da Rus ve Ýran destekli Esed ordusu tarafýndan düþürülmüþtü. Üzüntümüz hadsizdi. 30 Kasým 2024'te geri alýndý.
| Kategori : ÝKTÝBAS / Muhtelif Mevzûlar, Yazarlar, Yazýlar | Okunma Says: 381 |
Tam da bunu yazmtk!
Bir çocuun Atatürk resmi ile ilgili densizlii üzerine frtnalar koparld. Çocuklarn cezai ehliyeti meselesini aklndan geçiren olmad. Hukuk en çok kültletirilmi konularda çinenir, Türkiye’de bunun örneklerini bulmak zor deildir. En bilineni Yassada mahkemesinin kararlardr. Savc, hatta mahkemeye bile intikal etmeden halledilecek bir meselede öyle muazzam bir “savlama” yapt ki, eer bu ülkede hukukun deil “h”si, her hangi bir harfi olsa idi, o savc hukuk bilmezlikten ötürü adliyeden atlrd.
Gerçek Hayat’n bu saysnda tam da bunu yazmtk.
Türkiye’de adaletin üstünde kültletirilmi bir ideoloji var. Dünyada benzeri belki Kuzey Kore’de bulunacak bu hukuk aybndan kurtulmamz gerekiyor!
*
Yakn zamanda adliyeye iimiz dümedi, yani bir mahkeme salonuna yolumuz uramad. Fakat geçenlerde bir ar ceza mahkemesi dekoru dikkatimi çekti. Hâkimlerin fonunda en yukarda ve ortada somurtkan ve hayli iri bir Atatürk mask ve altnda kocaman “Adalet mülkün temelidir” ibaresi…
Bu dekor hangi zamann ii?
Sanki “son 20 yln” diyeceim geliyor! Fakat çocukluumdan Yassada darbe Mahkemesi resimleri zihnime üüüyor. Mahkeme salonunda yüksek (!) hâkimlerin arkasnda ve bir hayli yukarda kocaman Atatürk ba ve altnda “Adalet mülkün temelidir” yazs…
Buradan unu çkarabiliriz: lk defa bu ikonografik dekor adaletin dibe vurduu Yassada Mahkemesi’nde kullanld, ondan sonra da yaygnlatrld.
Türkiye darbeleri reddetti, darbecileri geç de olsa yarglad ve hatta mahkûm etti. Fakat ne Anayasa’dan darbecilerin koyduu hükümleri çkarabildi ve ne de mahkemelerinden bu ikonografik unsurlar kaldrabildi.
Adalet datlan yerlerde herhangi bir çarm yapacak, resim, yaz vs. unsura yer verilmemesi esastr. ABD, ngiltere, Fransa, Almanya, Rusya… mahkemelerini aratrdm. Dünyann büyük devletleri, bizimkilerin literatüründe “ileri” ülkelerinin hiçbirinde, mahkeme salonlarnda adaleti çartran terazi dnda bir ey yok. En fazla ülkenin bayra görülebiliyor.
Böyle eyler hangi ülkelerde olabilir? Nedense ilk ran aklma geldi. Bir mahkeme salonu resmi buldum. Tahmin ettiim gibi, fonun sa üstünde Humeyni tasviri! Çinle ilgili resimde Mao’yu bouna aradm. Hâkimlerin arkasnda Çin devlet armasndan baka bir ey yoktu! Demek ki, sistem komünist Çin’in kurucusu Mao’yu am. Vietnam’da mahkeme salonu resmi bulamadmsa da ABD ve Çin heyetleri ile ilgili bir toplantnn yapld salonun merkezi yerinde Hoiminh’in büyük bir büstünü görüp, tahminde bulundum. Dünyann heykel ilerinde en popüler ülkesi haline gelen Kuzey Kore mahkemesinin resmi ise beni artt. Fonda bayrak ve devlet armasndan baka bir ey yoktu!
unu söylemek zorundaym: Bu hususta Kuzey Kore’nin gerisindeyiz!
stiklâl Mahkemelerinde dahi yokken nasl bütün mahkemelerin fonu oldu?
u sorular sorarak konuyu açkla kavuturmaya çalalm: Siyasî mahiyetteki stiklâl Mahkemelerinde iknografik bir unsur var myd? Yoktu! Bu soruyu, dier mahkeme salonlarnda zaten olmadn bilerek soruyoruz. 1960 darbesine kadar ikonografik unsurlar mahkeme salonlarna sokulmamt.
e mahkemeden baladk, bu unsurlarn en son orada bulunmas gerektii gerçeini dikkate alarak. Adalet kanun kitaplar dnda (hâkimin vicdan hariç) baka hiçbir eye bakmaz. Mahkemeye dümü bir kimseye ideolojik bir hatrlatma yapamazsnz, hele de siyasî davalarn çok olduu bir ülkede. Türkiye’de mahkeme salonlarnda Atatürk masknn bulunmas balbana bir ideolojik hatrlatma hatta dayatma olarak yorumlanabilir.
Bir mahkeme salonuna ikonografik bir unsur yerletirmek, yürürlükteki hukuk dnda bir hukuk dayatmas olarak okunmaldr. Atatürk ve döneminin hukuku -ki totatiler tek parti hukukudur, din, düünce, ilim hürriyetini tanmayan bir hukuktur- mevcut Anayasa’da dokunulmazlatrlmtr. nklâp kanunlarnn Anayasa’ya aykrl hakknda bir iddiada bulunamazsnz. Bu dahi esasta “inklâp kanunlar Anayasa’ya (bunu tabiî hukuk olarak da anlayabiliriz) aykrdr” demektir.
Bu aykrlk bilindii halde bir ksm yüzüncü yln, bazlar doksannc yln doldurmak üzere olan “inklâp kanunlar”na kanunlar üstü meruiyet tanmak ideolojik devletin devam ettii anlamna gelir. Türkiye, ideolojik devleti 1950 seçimlerinde reddetmitir. Halk ideolojik devletin sahibi CHP’yi seçmeyerek kararn ortaya koymu, bugüne kadar da bu kararllk devam etmitir.
Buna ramen seçimi kazanan Demokrat Parti, alt oklu ideolojinin Anayasa’daki, kanunlardaki yansmalarn reddetmek kudretini gösterememitir. Maalesef! Siyaseten DP. iktidardadr, ama bürokratik kurumlar, adalet mekanizmas CHP ideolojisine göre ilerini yürütmektedir. Siyasî iktidar bu kurumlar tahdit ettii gibi, CHP “rejimin ve inklâplarn sahibi” olarak hâkim bir mevkide tehdit etmektedir. Bu hususta cumhuriyet devrinde oluturulmu yar sivil kurumlar ve basn organlar da CHP’nin yannda saf tutmaktadr.
Seçim kazanm babakann çaresizlii!
Menderes, seçimden hemen sonra Türkçe ezan okuma mecburiyetini kaldrm, din öretimi ile ilgili admlar atm, imam hatiplerin açlmasn salam ve iktidarnn son yllarnda da imam hatip mezunlarnn devam edebilecei bir yüksek öretim kurumu, slâm Enstitüsü’nun kurulmasnn yolunu açmtr. Fakat ne pahasna?
Konuyla ilgili ziyaret talebinde bulunanlar Babakan Menderes gece yars gizlice ve arka kapdan kabul etmi, misafirleri kabul ettii odann kapsn içeriden kilitleyerek konumutur. Babakan'n kabul srasnda alayarak u sözleri söyledii aktarlmaktadr: "Maarif sahasnda din konusuna ehemmiyet veremiyoruz. Bunu laiklie aykr sayyorlar. Arkadalarm beni yalnz brakyorlar. Yalnzm, müstearm bile mark âzam (yüksek dereceli mason). Burnumun dibine bile böyle adamlar koydular." Menderes, Yüksek slâm Enstitüsü açma teebbüsünü o yl sonuca ulatramaz. En bata bakanlar kar çkar, ertesi yl Maarif vekilini azleder, yerine vekaleten Tevfik leri'yi görevlendirerek slâm Enstitüsü’nün kurulmasn salar.
Bu müdahale bir üst hukuk, dokunulamaz ve deitirilemez kanunlar hâkimiyeti anlam tamaktadr. Sonuç olarak bu zihniyet 1960’dan itibaren darbe ve müdahalelere yol açan bir zemin meydana getirmitir. 15 Temmuz dahil bütün darbe ve müdahaleler Atatürk ilke ve inklaplar öne sürülerek yaplmtr. Bu hukuk üstülük darbecileri dokunulmaz klmaktadr. Bu açkça ortada olduu halde, darbe sonras yarglamalarda ideolojinin yeri ve rolü hiçbir zaman gündeme getirilmemi/getirilememitir. Darbeler ideolojik arkaplanlaryla yarg konusu yaplmamtr. Darbecilerin kendilerince meruiyet kayna saydklar antidemokratik ideoloji mahkûm edilememitir.
Mahkeme salonlarndaki Atatürk mask ile bize u söylenmektedir: Bu ülkede hukukun üstünde tek parti ilke ve inklaplar ve o devrin kanunlar, hatta ideolojisi vardr. Nasl inklâp kanunlarnn anayasaya aykrl öne sürülemezse, Koruma Kanunu da bu inklâplarn tamamlaycs olarak deitirilemez! Bu ülkede 5816 sayl Koruma Kanunu, hâlâ din, düünce ve ilim hürriyetinin üzerinde demoklesin klc gibi sallanmaktadr.
Deitiremeyen deiir ve deitirilir!
Eer Türkiye gerçekten hukukun üstünlüü yolunda yürüyecekse, en bata hukuk kurumlarnda ideolojik unsurlar, ikonlar temizlemelidir. Hukuk kurumlar arndrldktan sonra, devletin dier kesimlerindeki ikonografik malzemenin de ortadan kaldrlmas gerekir.
Türkiye’nin modern devlet iddiasnn önündeki en büyük meselelerden biri budur!
Yazar: D. Mehmet Doðan |
25-09-23 |
||
| E mail: tyb.org.tr | Tweet | ||
 |
 |
||
