Halep, 12 Aralýk 2016'da Rus ve Ýran destekli Esed ordusu tarafýndan düþürülmüþtü. Üzüntümüz hadsizdi. 30 Kasým 2024'te geri alýndý.
| Kategori : / MAÂRÝF (Eðitimle Ýlgili Yazýlar) | Okunma Says: 368 |
Emperyalist ülkeler ve küresel baronlar, güçlerini korumak ve geleceklerini ina etmek için eitimi araç olarak kullandklar gibi Selçuklu, Osmanl yahut Endülüs gibi slam devletleri de genilemek, toplum ve insanlarn doru yoldan sapmalarn önlemek için eitimi bir araç kullanmlardr. Bu iki gücün / iktidarn / otoritenin niyet ve amaçlar arasnda hem içerik hem de yapsal farkllklar var. öyle ki slam d devletler ve güçler eitimi kendi bekalar için, slam devletleri ise hakikati hâkim klmak için eitimi araç haline getirmilerdir.
Batnn, özellikle Avrupa’nn d ülkelerde açt eitim kurumlarnn amacnda sadece misyonerlik deil, kültürel ve ekonomik olarak çkar güdüsü ile üstün olma ve hükmetme duygusu hâkimken (yani sömürgecilik); (mesela) Osmanl’da fetihten önce tarikatlarn ülkelere gitmesinde, orada fetih için öncü kuvvet olma ve bir hayat standard modeli sunma duygusu hâkimdir. Bu nedenle birine igal derken dierine fetih diyoruz (her iki tarafn kendi iç çatmalarnn /mücadelelerinin bu konunun dnda olduunu belirtelim). Elbette bu belirleme, gücün ontolojik olarak olumsuzluuna kar çkmakta; çok bilindik ifadeyle söylersek “güç yozlatrr, mutlak güç mutlak yozlatrr” deyiini haksz çkarmakta; hakikatle ba olmayan güç yozlatrrken, hakla balantl güç diriltmekte ve yaatmaktadr.
Bu balamda eitimin bir sömürge arac olarak kullanlmas yedi ana balkta kendini göstermektedir. Bunlardan biri ve birincisi kültürel asimilasyondur. Bunu görebileceimiz en bariz yer ise Afrika, Hindistan ve Türkiye’dir. Hem Afrika ülkelerinde hem Hindistan’da hem de Türkiye’de sömürge eitimle dil ve kültür hem deersizletirilmi hem bastrlm hem de kötületirilmitir. Dil olarak Türkçenin (Osmanlcann) deersizletirilmesi ile Kürtçenin bastrlmas, buna karn ngilizcenin yüceltilmesi buna örnek verilebilir. Ayrca Müslümanlarn kendi slami anlaylarn demokrasi üzerinden veya demokrasi snrlarnda kalarak anlatmak zorunda kalmas da ayn minvalde deerlendirilmelidir. kincisi denetleme ve yönetmedir. Sömürge eitim sistemi ve onun müfredat gibi dier bileenleri sömürgeci ülkeler tarafndan demokratik enstrümanlarla kontrol altna alnmakta; örnek alnmas maksadyla modeller tasarlanmakta, ikonlar oluturulmaktadr. Böylece sömürgeci güçler lehine iyi-kötü, güzel-çirkin, doru-yanl belirlemeleri halka öretilmektedir. Nihayetinde taraflardan sömürgeci ülkenin efendi; sömürülenin köle olduu zmnen kabul edilmi olmaktadr. Örnein Edinburgh Dükü Prens Edward’n Kabata Erkek Lisesi’ni ziyaret etmesi bu baptan bir ziyaret olarak pekâlâ deerlendirilebilir.
Emperyal güçlerin eitimi sömürge arac kullanmasnn üçüncü göstergesi iktisadidir. Sömürülen bir eitim sisteminin yaps, amac, vizyonu, misyonu sömürgeci ülkenin istedii ekilde tasarlanmtr. Yani sömürgeci ülke hangi niteliklere sahip insana ihtiyaç duyuyorsa, nasl bir beceri donanm istiyorsa, sömürülen eitim sistemi bu niteliklere haiz dersleri müfredata koyarak sömürgeci ülkeye hizmet edebilecek insann yetimesini salar. Mesela milli eitimde insan haklar ve demokrasi dersinin, biliim teknolojileri ile yazlm dersinin, yapay zekâ ve metaversenin eitim programlarnda yer almas böyle deerlendirilebilir. Dördüncü göstergesi dini algnn dönütürülme gayesidir. Bu eskiden beri misyoner okullar vastasyla gerçekletirilmektedir. Ama bu yöntem daha çok Afrika’da kendini göstermitir. Bizim gibi ülkelerde ise din deitirmeden çok dini algnn sekülerletirilmesi asl amaçtr. Nitekim bizim ülkemizde lahiyat fakültelerinin dönemin iktidar (CHP) tarafndan kurulmas bu nedenledir.
Beinci ana gösterge bilginin kaynann deitirilmesidir. Sömürge eitiminin ana amac yerli, tarihi, kültürel olan ve öteden beri süzüle süzüle gelen bilginin ie yaramazlna inandrmaktr. Bir baka deyile geleneksel bilginin kötü, yanl hatta zararl olduuna, buna karn bilimsel, çada ve batl olan bilginin ise yararl ve gerçek bilgi olduuna inandrmaktr. Mesela çocuk yetitirmeyi ve büyütmeyi anne-babasndan örenen bir genç kzn, bundan böyle çocuunu bilimin souk duvarlarnda yetitirmeyi çadalk sanmas bu nedenledir. Bugün gençlerin türkü dinlemeyi rahatlkla söyleyememesi de bu nedenledir. Baty takip ve taklit eden Türkiye gibi bütün ülkelerde kültürel düünmek ve yaamak modernizmin klc altnda esir kalmaya bu nedenle devam etmektedir.
Sömürgeci eitimin toplumda cam tavan türü engeller ina etmesi altnc göstergedir. Sömürgeciler ve onlarn müritleri sömürdükleri ülkelerde en iyi kurumlar kurup, kendilerini ve ardllarn orda yetitirmeye özen gösterirler. Zira emperyalizm eitsizlikten güç alr. Böylece toplumda görünmeyen hiyerariler yaratp bunu korurlar. Hemen hemen her ülkede böyle “mümtaz” liseler ve üniversiteler vardr. Mesela Kabata Erkek Lisesi de bir lisedir ama herhangi bir lise deildir. Biri Edinburgh Dükünün gözetimi altnda, dierleri ise lunapark mahiyetindedir. Ve sömürgeci eitimin son amac böl ve yönettir. Sömürgeci ülkeler ve güçler eitim sistemleri araclyla toplumlar etnik olarak bölerler, kültürel olarak parçalarlar. Afrika ktas bunun örnekleriyle doludur. Sadece Afrika deil, Ortadou, Asya ülkelerinde görülen bu böl-yönet stratejisi ülkemiz de de Kürt-Türk, Sol-Sa, Alevi-Sünni çatmas olarak kendini göstermitir.
Özetle Türkiye, kültürünü temel alan bir eitime geçmedii sürece içinde bulunduu sömürge eitimden bir yarar göremeyecektir.
Yazar: Ýsmail Aydoðan |
09-10-23 |
||
| E mail: maarifinsesi.com | Tweet | ||
 |
 |
||
