Halep, 12 Aralýk 2016'da Rus ve Ýran destekli Esed ordusu tarafýndan düþürülmüþtü. Üzüntümüz hadsizdi. 30 Kasým 2024'te geri alýndý.
| Kategori : / DÜNYADA NELER OLUYOR | Okunma Says: 2294 |
Ortadou'ya dönmenin anlam?
Yaznn balna bakarak son dönemde yaanan Ortadou derinlikli d politika yöneliminin Türkiye merkezli bir Ortadou dizaynnn hayata geçirildii beklentisi içinde olanlar sevindirdiinde kuku yok. Dier tarafta bölgeyle scak bir ilikiye girmenin Türkiye'yi ortadoululatraca endiesi tayan statükocular açsndan ürküntü verici.
Bu iki kesimin beklentileriyle korkular arasnda skan bir Türkiye ile kar karyayz.
Türk siyasetinin geleneksel davran ve yönelimlerine bakarak devrim niteliinde alglanan baz giriimlerin Türkiye'nin çada görüntüsünden ve Batl yönelimlerinden bir sapma olduunu düünenler de az deil.
Türkiye'nin Ortadou'yla yakndan ilgilenmesi, hatta ortaya çkan boluktan rol kapmasndan rahatsz olan sistem içi, statükocu çevrelerin kayglar ne kadar gerçek? Korktuklar gibi Türkiye eksen mi deitiriyor? Türkiye'nin Ortadou'ya ve slam dünyasna daha önceki yönelimlerine bakacak olursak uluslar aras arenada yalnzlatmz ekonomik anlamda krize girdiimiz dönemlerde geleneksel politikalarn bir kenara brakldn, bir süre bu politikalara mola verildiini hatrlatmakta yarar var. Söz gelimi ilk açlmla slam Konferans'na üye olmaya kadar varan Ortadou ve Arap dünyasna yaklamda Türkiye'nin Kbrs konusunda yalnz kalmasnn önemli etkisi vardr. Petrol krizinin ardndan gelen bunalmn laik hükümetleri Arap ülkelerine yaknlamaya zorlad dönemlerde inklâplarn elden gittiini ileri süren çkmamt. Her halükarda içkisiz bir resmî yemek manzaras laikçi aydnlarmz tarafndan irticaya neden olarak saylabilirdi. Türkiye'nin zaman zaman bölgeye zorunlu dönüü hiç de yeni bir durum olmasa da AKP iktidarnn açlm gibi bölgedeki olaylara taraf olmas yeni bir durum. Burada sorun yeni yöneliin muhtevasnn daha önceki ilikilerden farkl bir yönelie iaret edip etmediinde düümleniyor. Muhtemelen siyasi aktörlerin geçmiteki kimliklerine bakarak benzer bir uygulamadan tedirginlik duyanlar var.
Dier tarafta Türkiye'nin Ortadou'ya dönüüne sevinenlerin gerekçelerinin en azndan psikolojik boyutunu anlamak hiç de zor olamasa gerek. Ancak bu sevincin anlamlandrlmas üzerinde ciddi ekilde düünmeyi gerektiren bir husus olarak unu önemsiyorum. Bölgedeki "psikolojik liderlik boluunu doldurmaya aday" bir Türkiye'nin Ortadou'ya dönüü ile biraz Osmanl özlemi biraz da slam kardelii duygularnn tetikledii duygudalk at ba giden iki farkl yaklam. Farkl gerekçelere sahip bu farkl stratejik tercihlerin ayn politik açlmda birlemeleri ilginç.
Ortadou'nun tapusunun Türkiye'de olduu söylemi tarihsel olarak doru olsa da pratikte bir o kadar arzal bir söyleme dayanarak gelitirilen "Türkiye'nin öncülüü politikas"nn uluslar aras konjonktür açsndan mahzurlu görülmedii bir gerçek.
Türkiye'deki yönetime ve Ortadou'daki diktatörlüklere ramen halklarda karlk bulan duygudaln artk siyaseti de zorlad baka bir gerçek. Ancak mevcut siyaseti yürüten aktörlerin konjonktürel admlarna fazlaca anlam yüklenmesi duygudalklar siyasete tamay bekleyen kitleler için en azndan sükûtu hayal olabilir. Bu durumda en büyük çelikiyi, Türkiye'nin d politikada temel yönelimlerinden, Bat medeniyet ekseninden sapmadan devlet politikas olarak gelitirdii açlma en azndan slam birlii anlamnda bir slamclk anlam yükleyenler yaamaktadr.
Her ne pahasna olursa olsun Türkiye merkezli bir d politika, arka planda en azndan yukardaki anlamda slamclk idealizmi içinde olan kesimler açsndan hiç de karl olan bir beklenti deil. En fazla duygudal tatmin etmekten baka temel bir dönüüm anlamna gelip gelmediinin de bu toz duman içinde ne kadar anlalabilecei henüz müphem.
Belli olan u ki, Türkiye'nin temel yönelimleri ve sistemiyle pragmatist Ortadou açlmna bu türden anlam yükleyerek beklentiye girmek olsa olsa 'Türkiye merkezli bir milliyetçilik'le alakaldr. Buradan bölgede olup bitenlere kann akmasna, katliamlara seyirci kalnmas gibi anlam çkarlmamas gerektiini ayrca belirtmeye gerek yok. Fakat her giriimden romantik anlamlar çkarmak yerine Türkiye'nin müdahil olmasnn anlamn doru okumak gerektiinin altn çizmeliyiz.
Baa dönecek olursak, mevcut açlm Türkiye'nin Ortadoululamas olarak ve kastedilen anlamda slamilemesi olarak anlayan/korkan kesimlerin hilafna bu açlmn Türkiye'nin bölgeyi ekillendirmesi anlamna geldiini söylemek daha dorudur. Ortadou'ya dönen Türkiye'nin 'dine ve inançlara dayal uluslar aras ittifaklarn döneminin kapand'n, 'slam'daki baz ekonomik kurallarn yeniden gözden geçirilmesi'ni telkin eden bir Türkiye olduunu hatrlamak gerekir.
Yaznn devam için tklaynz.
NOT: Vurgular bize âittir. (Dorulu)
Yazar: Akif Emre |
08-08-09 |
||
| E mail: Mail Adresi Yok | Tweet | ||
 |
 |
||
