Halep, 12 Aralýk 2016'da Rus ve Ýran destekli Esed ordusu tarafýndan düþürülmüþtü. Üzüntümüz hadsizdi. 30 Kasým 2024'te geri alýndý.
| Kategori : / ÎMAN VE ÝSLÂM | Okunma Says: 334 |
Selef-i Salihin’i istismar etmek, ehl-i bid’at’in en önemli vasfdr. Fahrüddin er-Razi, mam- Gazali, Takyüddin bn Temiyye gibi ilim zirvelerinin bile çözemedii meseleleri avam bireylerin önüne sermek, kesinlikle gündem hrszlarnn iidir. Bundan bin yl önce de benzer eyler Badat’ta yaplm ve neticesinde bu tür fitneleri körükleyen hocalarn peinden sürüklenen avam bireyler birbirine girmi, fiziki kavgalar olmu hatta ölümler bile yaanmt. Lâ dini düzenler içerisinde yaadmz bu zamanda da birileri böyle bir yola m girmek istiyor. Buna basiret ve firasetle derhal dur demeliyiz.
Ümmetin ana akm kitlesi içerisinde, sahabe nesliyle balam olan ilmi çalmalar, sonucunda tebe-i tabiîn dönemiyle birlikte kurumsallamaya doru ilerlemi ve sonraki süreçte, dinin sistemli bir ekilde anlalmas ve yaanmasn salamak üzere 4 fkhî ve 2 itikadî mezhep teekkül etmitir. Her birisi bin yldr takipçileriyle devam ediyor. Bunlarn usulleri oturmu, kaideleri sistemlemi, stlahlar gelimi ve her birisi devasa bir ilmi edebiyata kavumutur. Hepsi Kur’an ve Sünnet esasna dayanan temel usullerde birleiyor ancak baz tali hususlarda ayryorlar. Bu da ilmi çalmalarn doal sonucudur hatta olmas da gerekiyor. Selef-i Salihin tekelletirilemez. Yoksa tek tipçi bir ilimden bahsetmi oluruz ki ona da ilim denmez. Buna ramen ayrlk konusu olan ihtilaflar her zaman ilim meclislerinde konuulup irdelenebilir. Ancak bu tür ilmi ayrma konularnn detaylarn avama servis etmek, en hafif tabirle ilim adabndan yoksun olmak, cumhuru cahiline tabi olmak demektir. slâm ulemas ilk dönemlerden beri avam, ilmi derinlik gerektiren konulardan uzak tutmaya çalm hatta mam- Gazzalî (rh.a.) gibi baz âlimler buna dair kitap bile yazmtr.
Bilindii gibi, Arapça çoulu eslaf olan selef, kelime olarak “eski âdem, ced; ecdat, geçmiler, eski âdemler”, “Bir hâl ve durumda dierinden evvel bulunmu olan kii, geçmi, eski” demektir. Mesela, “Halef selef yolda bulutular; Onunla filan memuriyette halef selef olduk” denir. “Eslafn/öncekilerin eserine tabiiyet etmek; onlar örnek alp izlerinden gitmek.” anlamna gelir.
“Selef” kelimesi, slam literatüründe ilk dönemlerden beri kullanlagelmitir. Kelime Kur’an- Kerim’de sekiz yerde geçer. (Bakara, 2/275; Nisâ, 4/22-23; Maide, 5/95; Enfal, 8/38; Yunus, 10/30; Hakka, 69/24; Zuhruf, 42/56.) Bir ayette öyle buyrulur: “Onlar sonrakiler için bir selef ve bir örnek kldk.” (Zuhruf Sûresi/56.) Bu ayetteki “selef” kelimesiyle, kendileriyle sonrakilere vaaz edilen ve ibret alnan öncekiler kastedilir. (bn Manzûr, Lisanu’l Arab, s-l-f kelimesi.) Zira ayette geçen “mesel/örnek” kelimesi sonrakiler için ibret klma ve nasihat etme anlam tar.” (Taberî, Muhammed bn Cerîr, Câmi’ul-Beyân fî Tefsîri’l-Kur’ân, C: 24, Sh: 51-52, Beyrut-Lübnan 1987) Kur’an- Kerim’de dikkat çekildii üzere kssalar, geçmie dair haberler ve önceki kavimlerin hayat hikâyeleri de akl sahipleri için ibret klnmtr. (Yusuf Sûresi/111.)
Ehl-i sünneti hassa tabiriyle de ifade edilen Selefiyye, mütekaddimûn/öncekiler ve müteahhirûn/sonrakiler olmak üzere bir tasnife tabi tutulur. Buna göre mütekaddimun/ilk dönem Selefiyyesi, ashab- kiram, tabiin ve tebautabiinden ibarettir. Ebu Hanife, mam Malik, afii ve onlarn mezheplerinin ilk imamlar da öncekilere dâhil edilir. Ahmed bn Hanbel ve kendisine tabi olunan imamlar da Selefiyye’den saylr. Bu demektir ki mütekaddimun seleften söz ederken slâm dininin inasnda ve slâm ilimlerinin tedvin sürecinde etkin olan ilk nesiller kastedilir. (zmirli, smail Hakk, Yeni lm-i Kelam, haz. Sabri Hizmetli, Sh: 66, Ankara/1981)
XI. yüzylda Ebû Hamid Gazâlî, “lcâmu’l-A’vâm an lmi’l-Kelam” adl eserinde mezhebu’s-selef tabirinden söz ederken onlarn itikadi konulardaki baz özelliklerini sayar. Selef özellikle itikatla ilgili müteabih meselelerin izahnda; takdis, tasdik, aczi itiraf, sükût, imsak, keff ve marifet ehlini teslim gibi kavramlara müracaat ettiler. Bundan maksat, halk itikadi meseleleri tartmaktan sakndrmaktr. Zira Selefiyye, Allah’n zatn azametine layk olmayan eylerden tenzih ederek “takdis” ettiler. Yüce yaratcy Kur’an’da ve sünnette nasl vasfedilmi ise öylece “tasdik” ederlerdi. Müteabih ayet ve kavramlar yorumlamada “acziyeti itiraf” ederek bu konudaki suali “sükût” ile geçitirirlerdi. lahi metinlerdeki müteâbihât/yoruma açk meseleleri tevilden/yorumdan “imsak etmek” yani uzak durmak lazm gelir. Böylece kalpte arz olabilecek fikirlerden “keff/kaçnmak” için “ehl-i marifete teslim olmak” en uygun yoldur. Bu kavramlar sistematik bir mezhepten söz etmek için yeterli olmasa da selefi bir anlayn baskn karakterini özetler. (zmirli, smail Hakk, Yeni lm-i Kelam, haz. Sabri Hizmetli, Sh: 15, Ankara/1981) Allah hakknda tenzihi bir dil kullanmak, Ehl-i Sünnet ve’l Cemaat’in de vazgeçilmezidir.
Yazar: Mustafa Çelik |
19-12-24 |
||
| E mail: yeniakit.com | Tweet | ||
 |
 |
||
