Halep, 12 Aralýk 2016'da Rus ve Ýran destekli Esed ordusu tarafýndan düþürülmüþtü. Üzüntümüz hadsizdi. 30 Kasým 2024'te geri alýndý.
| Kategori : ÝKTÝBAS / Muhtelif Mevzûlar, Yazarlar, Yazýlar | Okunma Says: 630 |
Ahlâk ahlâkna uymayan insanlarla bir arada yaamak, en dar zindan kabul edilmitir. Bu zindann mahpuslarn hürriyete kavuturmakta cihad cümlesinden saylr. Gözün ilk bakta gördüüne sûret, gönlün ilk bakta gördüüne de sîret denilmitir. Sûret’e deil, sîret’e güvenilir. Göz gördüünü unutabilir, ama gönül gördüünü unutamaz. Gönlün gördüüne odaklanmak gerekir.
Sûret hazr bulunan, sîret edinilendir. Sûret geçici ve yanltc, sîret kalcdr. Sûret ruhu yanstmaz, sîret ruhun ve gönlün aynasdr. Sûret deer ölçütü deildir, sîret deerdir, sahibini deerli klar. nsanlar sûrete, Allah ise sîrete bakar. Peygamber Efendimiz (sav) öyle buyurur:
“Allah sizin sûretlerinize ve mallarnza bakmaz, kalplerinize ve amellerinize (sîretlerinize) bakar.” (Sahih-i Müslim, Birr, 34)
“Allah’m! Yaratlm (sûretimi) güzelletirdiin gibi ahlâkm (sîret) da güzelletir.” (Ahmed bn Hanbel, Müsned, I/403)
Sûret sîretle kymet kazanr. Çünkü sîret, sûrete ahiddir. “Sûret sîretin delilidir” sözü ise sîretin sûrete yansmasn belirtir. Dikkatle bakldnda deil farkl dinlerden, ayn din içinde farkl mereplerden insan gruplar bile tiplerinden ayrt edebilir. Demek ki belli bir inan ve yaay tarz insann suratna yansmakta, zamanla belli bir tipe yol açmaktadr. Büyüklerin dedii gibi, “Sûretin sîretine âhiddir; baka âhid aramak zâiddir.” Sûret, asl ile sîretini birbirine balad için insann ahsiyetinde merkezî öneme sahiptir. “eyler ztlaryla ayrlr” kaidesince, sûreti anlamann en iyi yolu, ztlaryla karlatrmaktr. Kur’ân- Kerim’de geçtii üzere Allah’n insan “tasvir”i aslnda “tezyin”dir. nsan, Allah’n yeryüzündeki halifesi ve ayn zamanda yeryüzünün zîneti olarak yaratlmtr: “Biz yeryüzünde olanlar onun için bir zînet kldk ki hangisi amelce daha güzeldir diye insanlar imtihan edelim.” (Kehf Sûresi/7) Bu itibarla kyafet ilmince menfî karakterin göstergesi olarak alnan vehbî sûretin çirkinlii mutlak deil, mahlûkata göre izafidir. En bozuk karakterli bir insann sûreti bile, hayvanlara göre güzel, güzel huylu insanlara göre çirkindir. nsann misyonu, Allah’n emrettii ve Rasûlü’nün de ortaya koyduu mekârim-i ahlâkyla ahlaklanarak kesbî sûretini güzelletirmektir.
slâm, etik ve estetik deerler dinidir. slâm kendisine teslim olan mü’min erkek ve kadnlara bir görünüm adab armaan eder. Görüntünüz güzellikleri ve iyilikleri iaret etmiyorsa, sizin din anlaynzda bir problem var demektir. Mü’min insan Rasûlüllah (sav)’in ahlakyla ahlaklanarak kalbi, sûreti ve sîreti, eytanî deil, Rahmanî olur. Davud Kayserî (rh.a), “sim, sfat ile birlikte zâttr” der. Buna göre mü’minin kalbi, Allah’n Rahman isminin, sûreti Rahman sfatnn, sîreti ise Rahmanî fiillerinin yansmasdr. nsann kalp, sûret ve sîret olarak üç boyutu, din ve sünnetin üç boyutuna tekabül eder.
Dinin varlk sebebi insan=cemaattir. Elmall M. Hamdi Yazr (rh.a.) (Hak Dini Kur’ân Dili I/483-85, st/ 1971), cemaatin ruhu ve bünyesinin sünnete bal olduunu açklar. Sünnetin sosyolojik ilevi, taksimine bakarak daha iyi anlalr. Genel olarak sünnet, “peygamberin dinde tuttuu yol” demektir. Dolaysyla dinin “din, ftrat, eriat” olarak ayrabileceimiz üç boyutuna göre sünneti de “millet, email, sîret” olarak üçe ayrabiliriz. Din bir beden olarak düünüldüünde din (millet) onun kalbi, ftrat yüzü, eriat ise gövdesidir. Bu, “dinü’l-slâm, ftratü’l-slâm, eriatü’l-slâm=slâm dini, ftrat, eriat” tabirlerinde olduu gibi, dinin özel ad slâm’n dinin bu üç boyutuna izafesinden de anlalabilir. Nitekim “ikiyüzlü” tabirinin de ifade ettii üzere, yüz (vech, face) kelimesi, “bir eyin zât ve hakikati” mânâsna gelir. Sakal kesmeye “ftrat tayir” denmesi de bu yüzdendir.
“Ehl-i sünnet ve cemaat” tabirinin ifade ettii üzere, cemaat sünnet ile kaimdir. “Cemaatin sünneti”, Kur’ân- Kerim’de “Mü’minlerin yolu” (Nisâ, 4/115) olarak ifade edilir. bni Haldun’un asabiye kavram itibariyle sosyolojik olarak bakldnda ise cemaîleme sürecinin kurulu ve ileyi olarak iki safhasnn sünnetin millet ve sîret denen iki boyutuna bal olduu görülür: Cemaat, millet ile kurulur, sîret ile iler. M. Hamdi Yazr (rh.a.)’n tabiriyle millet, dinde birleilen ilkeler (mebâdi-i hâkime), sîret, izlenen yoldur (tarikat-i meslûke). Sîreti olmayanlarn sûretleri bir deer ifade etmez. nsann sûreti baka, akide ve ameli baka olamaz; sûrette sünnî (sünnete uygun) olmayan bir Müslüman, akide ve amelde de sünnî olamaz. Müslümanlk, Rasûlüllah (sav)’in sünnet ve sîretiyle kaimdir. Rasûlüllah (sav)’in hayatn anlatan Siyer, bizim Kur’an- Kerim’i anlama klavuzumuzdur. Siyer, bizim hayat rehberimiz, referans kaynamzdr. Peygamberimizin hayatnn her safhas, her aamas, her dönemi bizim için örnektir. Bekârl, gençlii, evlilii, aile reislii, yall, dostluu, savaçl, idarecilii, tüccarl ile Hz. Muhammed (sav) bizim örnek ve önderimizdir.
Yazar: Mustafa Çelik |
27-04-25 |
||
| E mail: yeniakit.com | Tweet | ||
 |
 |
||
