Halep, 12 Aralýk 2016'da Rus ve Ýran destekli Esed ordusu tarafýndan düþürülmüþtü. Üzüntümüz hadsizdi. 30 Kasým 2024'te geri alýndý.
| Kategori : EDEBÝYAT / YAZI VE YAZMAK ÜZERÝNE | Okunma Says: 2768 |
iirde haz
Her zaman “iirde anlam olmal m, olmamal m; iir ölçülü mü yazlmal, ölçüsüz mü yazlmal; iir öz Türkçe ile mi, yaayan Türkçe ile mi yazlmal?” sorularn sorduk kendimize. Bu poetik sorularn yantlarn uzun uzun tarttk. Elbette bu sorular sorulacak, yantlar verilecektir. Edebiyat adna, iir adna bu konular gereklidir; ama hemen hemen hiç tartlmam bir konu, iirde haz konusudur. Ben okuduum iirden haz alyor muyum, almyor muyum? Bu soruyu kendimize hiç sorduk mu? iirde haz konusu, üzerinde asl düünülmesi gereken ve tartmasz çok önemli bir konudur. ”Falan air serbestle yazm, falan air heceyle yazm, falan air anlamsz bir iir yazm” diyeceimize, “Falan airin iiri gerçekten kendini okutuyor, o iirden gerçekten haz aldm” diyebiliyorsak ite gerçek, halis iir o iirdir.
Biz, Sefa Koyuncu ile birlikte Birinci Yeni, kinci Yeni iirine tepki olarak Üçüncü Yeni diye bir iir akmna yelken açtk. Sefa Bey’in dediine göre kendisi yaknda Türkiye Gazetesi’nde Üçüncü Yeni ile ilgili bir yaz dizisine balayacakm. Umarm bizi ciddiye alrlar. Deerli air Abdülkadir Budak, bana “Daha önce de Üçüncü Yeni diye birileri akm balatmt, sizinki de silinir gider onlar gibi…” demiti. Zaman her eyi gösterecek. Üçüncü Yeni’ye göre iir hece ve aruzla, nesir kurall yazlmaldr. Eski olan, yeni olann içinde verilmelidir. Sefa Bey “serbest vezinle yazlanlara iir deil, airane nesir yani iirce diyelim. ” görüünü savunur. Ben de hececiyim, imdiye kadar iirlerimi hep hece vezni ile yazdm, hece ve aruzu sonuna kadar savunurum; ama iir-iirce konusunda kendisinden farkl düünüyorum.
Üçüncü Yenici olmam, serbest vezinle yazlm iyi iirleri beenmediim anlamna gelmez. Orhan Veli’nin “stanbul’u Dinliyorum”una, Cemal Süreyya’nn “Üvercinka”sna, Ece Ayhan’n “Mor Külhani”sine, Kemal Burkay’n “Gülümse”sine nasl “iir deildir” derim? Ben una bakarm: Okuduum iirden haz alyor muyum? Eer haz alyorsam o iir Divan iiri de olsa, Halk iiri de olsa, Tanzimat iiri de olsa, Servet-i Fünun iiri de olsa, Fecr-i Ati iiri de olsa, Milli Edebiyat iiri de olsa, Be Hececiler, Yedi Mealeciler, Birinci Yeniciler, kinci Yeniciler, Üçüncü Yeniciler iiri de olsa o iir benim için deerlidir ve daima halis iirdir. iirin akm, anlamsz veya anlaml oluu, imgelerinin seçimi, eski veya yeni tarz oluu benim için o kadar önemli deildir. Eer ben o iirden haz alyorsam o iir iyi iirdir. Önemli olan da iyi yazmaktr. Nedim üstadn,
“Bir söz dedi cânân ki kerâmet var içinde
Dün geceye dâir bir iâret var içinde
Eyvah o üç çifte kayk ald karârm
ark okuyup geçdi bir âfet var içinde”
beyitlerinin ihtiamna bakar msnz?Yine Ak Veysel’in,
“Bahçede dut iken bilmezdin saz.
Bülbül konar myd dalna baz?
Hangi kutan aldn sen bu avaz?
Söyle dorusunu, gel inkar etme. ”
dörtlüündeki güzellii görmemek için kör olmak lazm deil mi?Tevfik Fikret’in,
“Sarm yine âfâkn bir dûd- muannid,
Bir zulmet-i beyzâ ki peyâpey mütezâyid.
Örtün, evet, ey hâile… Örtün, evet, ey ehr;
Örtün ve müebbed uyu, ey fâcire-i dehr!.. ”
msralarnn bulunduu muhteem “Sis” iirine hangi çamz airi “eski dilde yazlm, kötü bir iir” deme cesaretini gösterebilir? Cemal Süreya’nn,
“Böylece bir kere daha boynunlayz sayl yerlerinden
En uzun boynun bu senin dayanmaya ya da umudu kesmemeye
Laleli'den dünyaya doru giden bir tramvaydayz”
msralaryla balayan muhteem “Üvercinka” iirine hangi kör air kötü iir diyebilir?Ece Ayhan’n,
“1. iirimiz karadr abiler
Kendi kendine çalan bir davul zurna
Sesini duyunca kendi kendine güremeye balayan
Tanr mal helalarnda kara kamunun
eye dar pantolonlu kostak delikanllarn iiridir
Ak örgütlenmektir bir düünün aabeyler”
diye balayan mükemmel “Mor Külhani” adl iirine hangimiz “kötü iirdir” diyebiliriz?Hangimiz bu cüreti kendimizde görebiliriz?
Burada örneklediim iirler birbirinden farkl tarzda, farkl poetik yaklamlara sahip iirlerdir; ama hepsinin ortak bir yönü vardr:Güzel iirlerdir, iyi iirlerdir. Bu iirleri okuyunca ben haz alyorum, Eminim iirden anlayanlarn hemen hepsi de haz almlardr. O zaman bir mesele kalmyor. Sonuç olarak “önemli olan iyi yazmaktr, güzel yazmaktr, okuyucuda haz brakmaktr” diyerek yazm noktalyorum.
Yazar: Nihat Kaçoðlu |
15-01-11 |
||
| E mail: viranvebahar.com | Tweet | ||
 |
 |
||
