
| Kategori : / DÝL KALESÝ | Okunma Says: 2584 |
(TDK'den Bir Düzine Hata - 28
Fizik Terimleri Sözlüü’nde veya Büyük Türkçe Sözlük’te Anlalmaz Kelime
“Simge” kelimesinin Fizik Terimleri Sözlüü’ndeki ikinci manas Büyük Türkçe Sözlük’e öyle nakledilmi:
“Deer, konum, ilem, dorultu gibi nicedikleri gösteren istee bal ya da geleneksel im.”
Burada da “görülenebilir” kelimesindeki zorluklar karmza çkyor: u “nicedik” dedikleri nice bir söz acep? Her ne kadar “nicelik” kelimesinin yanl yazlm hâli olmas kuvvetle muhtemelse de bundan emin olamyoruz.
Sebeplerini yukarda yazmtk, tekrara lüzum yok...
***
Büyük Türkçe Sözlük’te mla Hatas
“Simge” kelimesinin Kimya Terimleri Sözlüü’ndeki manas ise Büyük Türkçe Sözlük’e aynen aadaki imla ile nakledilmi:
“Bir öe, özdek, nesne, nitelik , bant vb.gösteren harf, biçim, im.”
Bu ifadenin karakter boluklarnda TDK’nin kendi Yazm Klavuzu’na göre iki hata var:
1. “Nitelik” ile onun virgülü (,) arasnda boluk olmamalyd.
2. Bir ksaltma olan “vb.” nin noktasndan sonra bir karakterlik boluk braklmalyd.
***
Benzer bir hata Kimya Terimleri Sözlüü (II) 2007’nin “simge” sinde de var:
“Bir nicelii, matematiksel ilemi veya bir cihaz gösteren harf veya ekil.Sembol.”
“Sembol” ile kendisinden önceki nokta (.) arasnda boluk braklmam.
***
TDK’nin Tuhaf Açklamalar
TDK’nin 1975 baskl Toplumbilim Terimleri’nden Büyük Türkçe Sözlük sayfalarna aktarlan “simge” maddesinin açklamas aynen öyle:
“Bir ekinsel ortamda belli bir duygu, eylem ya da tutumu gösteren bir birey, deyim, çizge, nesne ya da çalm.”
Ayn kelimenin TDK dnda yaplan bir baka tarifi de u:
“Bir kültürel muhitte belli bir duygu, fiil yahut tavrn sembolü olarak görülen ahs, tabir, grafik, nesne veya hareket.”
(TDK’nin tarifi mi daha anlalr geldi, yoksa dieri mi? Sakn ola "Dieri..." demeyin; o Osmanlcadr. Anladnz sanyorsanz bile aslnda anlamyorsunuzdur. Siz siz olun, ilkini tercih edin; o öz Türkçedir. Anlamadnz sanyorsanz dahi aslnda anlyorsunuzdur. Anladnz m?)
***
TDK’nin 1981 baskl Yöntembilim Terimleri Sözlüü’nden Büyük Türkçe Sözlük sayfalarna aktarlan “simge” maddesinin açklamas aynen öyle:
“Bir görüme çizinliinde yazl sorular konuma diline dönütürmek, sorular anlamna uygun olarak dile getirme konusunda görümeciye klavuzluk etmek üzere duraklama, vurgulama gibi durumlar gösteren belirteç.”
Bu tarifi anlamak için de kimse kendini yormasn. Çünkü tarifte kullanlan “çizinlik” kelimesini TDK’nin hiçbir lügatinde bulmak mümkün deil; hatta bu kelime Yöntembilim Terimleri Sözlüü’nde bile yok…(Bir lügat nasl böyle bir açklama yapabilir? Neyse, artk TDK’nin hâllerine altk…)
Tarifte geçen “belirteç” kelimesini TDK’nin u anki lügatlerinde bulmak mümkün. Ne var ki “belirteç” in bu tarifteki manasn bulmak imkânsz.
Yöntembilim Terimleri Sözlüü bu kelimeyi de almam. Yalnzca öyle bir dolayl bilgi var: Yöntembilim Terimleri Sözlüü’nde “belirteç dizgesi” sözünün “eski Türkçesi” olduu belirtilen bir not var: “iaretler sistemi.” Bunu görünce p diye anlyorsunuz ki “belirteç” sözü o kitapta “iaret” karlnda kullanlm…
(E, onlar da hakl: Vatanda “iaret” gibi "Osmanlca" sözlerden anlamad için onlara bön bön bakyordu; o hâlde bu ar “iaret” kaldrlp yerine tüy gibi “belirteç” konmalyd… Alnan bir kararla o lenduha “iaret” yklp yerine gecekondu gibi hafif “belirteç” kondu da vatandan kafas rahat etti.)
Bundan tam otuz sene önce hazrlanan Yöntembilim Terimleri Sözlüü’nde “simge” kelimesinin yannda yine “es. t.” yani “eski terim” kaydyla “remiz” kelimesi var. Ama TDK’nin “Türkçenin bütün söz varln bir araya getiren…” sfatn layk gördüü Büyük Türkçe Sözlük oradaki “es. t. remiz” kaydn lüzumsuz bulmu olacak ki çkarp atm. Peki, o atlan “es. t. remiz” in yanndaki “ng. symbol” atlm m? Hayr…
Niçin acaba?..
"Niçin? Kolay m sanrsn? Suallerin çetini...
Kurumlular deyiversin bunun da hikmetini..."
Yazar: C.Yakup Þimþek |
12-04-11 |
||
|
E mail: c.yakup_simsek@dogrulus.com Yazar Hakknda Bilgi ve Dier Yazlar |
Tweet | ||
| AHMET | |||
ÇÝL ÇÝL YAZILAR! |
Tarih : 14-04-11 | ||
Yakup Bey, bunlar ne ince, ne dikkatli, ne estetik yazýlar... "Çil çil" sýfatýnýn bütün tedailerini kendinde toplayan yazýlar. Teþekkürler, elinize saðlýk. |
|||