Halep, 12 Aralýk 2016'da Rus ve Ýran destekli Esed ordusu tarafýndan düþürülmüþtü. Üzüntümüz hadsizdi. 30 Kasým 2024'te geri alýndý.
| Kategori : EDEBÝYAT / UNUTULMAYANLAR | Okunma Says: 4788 |
Yazmzn bal deerli aabey Yavuz Bahadrolu’nun ayn adl kitabndan. Nitekim Krm bu kez gurbetteki olunu, Krm’n sesini kaybetti, kan alamaz m, boyun bükmez mi?
Türk ve Dünya Edebiyatnn büyük romancs Cengiz Dac ngiltere’deki evinde kendi ölümünü yazdrd bu kez! Krm Türklerini, ilk kez onun romanlarnda tanmtm. Evimizin çat katna atlm eski kitaplarn arasnda bulduum tozlu bir kitapt. “Onlar da insand”. Henüz ilkokul üçüncü snfta okuyan bir örenci için oldukça kaln ve karmak bir kitap olmasna ramen kimselere bir ey sormadan kitaba çat katnda snmtm bile. Kiremitlerin arasndan szan zayf n yer yer aydnlatt tozlu kitaplarn arasnda, ilk formasn bir nefeste okuyuvermitim.
Aaya indiimde Krm benim için boynu bükük bir yaral diyard...
kinci dünya sava, arada kalan insanlarn aclar, kolhoz denen kolektif sistemin ayak sesleri yüreime basarak ilerledi. Romann bakahraman Bekir, kz Aye, kahraman Selim ve kolhoz’un ayrlmaz parças Macik...
van’n, köye yerleen dier Ruslarn Kzlta köyünü ksa zamanda nasl perian ettiklerini, nasl yamaladklarn bugün bile dehetle kalbimde duyuyor, ürperiyorum. Krm, çocuk yüreimin kuytularnda yerini bulmu ve derin hüznünün gölgesini brakmt.
Cengiz Dac kadar Sovyet rejiminin can actan yanlarn gerçekçi bir ekilde veren bir baka Türk yazar var m bilmiyorum. “Onlar da nsand” romann okuduktan sonra yana yakla bu eserin devam olan “Kolhozda Hayat” adl roman aramaya baladm.
“Kolhozda Hayat” romannda altm kahramanlarn büyük çounluu artk yoktu. Bir gözya saanana tutulmu kederlenmitim. Aradan uzun zaman geçti. Ben Türkoloji eitimi aldm. Mesleim gerei birçok edebiyatçmz romancmz okudum, tandm. Ancak beni Cengiz Dac kadar etkileyen bir baka romancmz olmad, olamad.
Türk Edebiyatnn üphesiz en büyük romancsdr Cengiz Dac. Krm Türklerinin hazin dramn, sürgünlerini böylesine yaln ve gerçekçi anlatan bir baka yazarmz yoktur. Bizim dünya çapnda övülmeyi, takdir edilmeyi hak eden nadir sanatçlarmzdandr.
El, bizi kötüleyen içimizdeki ayara, methi seniyeler düzerken onlar ödüle boarken, bizler onu hiç var saymadk, hiç hatrlamadk, yeterince anmadk.
te ac haber Cuma günü Edebiyat Dünyasna dütü.“Yurdunu Kaybeden Adam”, gerçek yurdunu aramaya ebediyete gitmiti. Hem yurdunu, hem hayatn yitirmiti.
Cengiz Dac çok istemesine ramen Türkiye Cumhuriyeti vatandal defalarca reddedilmitir. Birkaç yl önce Eskader ve bal kuruluu Sanatalemi.net sitesi bu meseleyi gündeme getirmi ve yln romancs seçilmiti.
Bu vatandalk bavurusunun akbeti ne bilmiyorum!
Cengiz Dac, Krm Türklerinin haykran sesi olmutur, tpk Mustafa Cemilolu gibi. Tpk smail Gaspral gibi. Gaspral’nn “Dilde, ite ve fikirde birlik” idealinin en büyük temsilcisidir Cengiz Dac.
Zira bütün eserlerini Türkiye Türkçesiyle yazmtr!Bu arada smail Gaspral’dan söz etmiken aklma beni hatrladkça hüzne boan bir büyük utanç düüyor. Gaspral, Rusya’daki büyük Türk ve slam uyannn belki de en büyük ismidir. Lakin hayat boyunca Müslümanlarn kazanmlarn ve Türk birliini kendisine en büyük hedef koymu ve ciddi mücadeleler vermitir. Rusya Harb Okulunda iken Türkiye’ye gelmek için yola çkp yakalanmas onun askeri hayatn bitirir ve daha sonra bir yolunu bularak Fransa’ya gider. Paris’te ünlü Rus yazar van Turgenyev ile tanr ve bir süre kendisine asistanlk yapar.
Bu arada Osmanl’daki fikir hareketlerini yakndan takip etmektedir. Birçok dergiye yazlar göndermekte ve Osmanl düünce adamlaryla görümektedir. Nihayet 1874 ylnda stanbul’a gelir ve çocukluundan beri “Osmanl Zabiti” olma hayalini gerçekletirmek için Harp Okulunda birtakm giriimlerde bulunur ancak onun bu istei de tpk Cengiz Dac’nnki gibi reddedilir! Bunun üzerine tekrar Krm’a döner.
“Çrpnrd Karadeniz
Bakp Türkün Bayrana
Ah ölmeden bir görseydim,
Düebilsem toprana.
Ayr dütüm dost elinden
Yllar var ki çarpar sinem
Olsun bütün yaban eller
Kurban Türkün bayrana"ark formatndaki bu türküyü ne zaman dinlesem, aklma bir ceylan güzelliindeki mahzun diyar, Krm gelir, Kzlta köyü gelir, Akmescid gelir, Krm Türkleri gelir. Çok uzaklara sürülen, oralarda hayatlarn kaybeden mahzun ve mazlum Krm Tatarlar gelir. Cengiz Dac gelir, smail Gaspral gelir ve Mustafa Cemilolu gelir aklma.
Türk Dünyas çok büyük bir romancsn ve düünce adamn kaybetti.
Cengiz Dac ismi bütün romanlarnda stanbul Türkçesini kullanarak bütün Türk dünyasna smail Gaspral’nn o ünlü idealini ispatlam, mahzun ve madur Krm Türklüünün dünya ölçeindeki sesi olmutur.
Allah rahmet eylesin. Bütün Türk slam dünyasnn ba sa olsun.
Muhabbetle Efendim!
Yazar: Meryem Aybike Sinan |
26-09-11 |
||
| E mail: haber7.com. | Tweet | ||
 |
 |
||
