Halep, 12 Aralýk 2016'da Rus ve Ýran destekli Esed ordusu tarafýndan düþürülmüþtü. Üzüntümüz hadsizdi. 30 Kasým 2024'te geri alýndý.
| Kategori : / DÜNYADA NELER OLUYOR | Okunma Says: 5103 |
ngiltere’de 30 yllk gizlilik hükmü kalkan baz belgeler kamuoyuna açld.1980lerden kalma belgeler arasnda Türkiye ile ilgili ilginç yazmalar da yer alyor.
te Türkiye hakkndaki belgelerdeki ilginç detaylar:
- 1980 askeri darbesinden 8 ay sonra yani 7 Mays 1980 tarihinde hazrlanan ve dönemin Avrupa Konseyi Parlementer Meclisi Bakan Hans de Koster’in Türkiye ile ilgili izlenimlerine geni yer verilen raporda oldukça ilginç ayrntlar yer alyor.
‘EVREN 90 GÜNDEN RAHATSIZ’
- Koster’n ngiliz Dilerine verdii raporda Evren’in 90 günlük gözalt süresinden rahatszlk duyduu ve en ksa zamanda deitirilmesi konusunda umutlu olduu belirtiliyor.
- 15 Nisan 1981 tarihli bir baka raporda yine de Koster’a dayandrlarak Kenan Evren’in yeni kurulacak Meclis’te 1980 öncesi TBMM’den kimsenin bulunmamas gerektiine inand ve bunu da “ike yapan bir daha sahaya dönmemeli ve oyun yeni oyuncularla devam etmeli” diye dile getirdii belirtildi.
‘KIBRIS BA ARISI’
- Dönemin raporlarnda Türkiye’de yaanan askeri müdahaleler ve bu müdahalelerin sonuçlarnn Türkiye’nin Avrupa Konseyi ile ilikilerine etkileri de irdelenirken özellikle de Avrupa Konseyi Parlamenterler Meclisi’ndeki Türk Delegasyonu’nun üyelik durumlarna ilikin görü ve tartma notlar yer ald.
Ayn raporda, Türklerin üyelik konusunda karlat tavrn arkasnda sistematik ve kastl bir kampanya yattna inandklar vurgulanyor. DEV YOL’un bir gösterisi srasnda polisten önce olay yerine Uluslararas Af Örgütü’nün gelmesi buna bir örnek gösterilirken Almanya merkezli Türk komünistlerle, Kürt organizasyonunun Strasbourg’da lobi yaptklarna dair de açk kantlar var.
- Bir baka belgede de dönemin Türkiye Dileri Bakan lter Türkmen’in, dönemin Fransa Cumhurbakan Valery Marie Rene Giscard d’Estaing’e “Kbrs sorununun Türk hükümeti için ba ars” olduunu söyledii görülüyor.
- 2 Mays 1981’e ait ngiliz Dileri belgelerinden birinde de Yunanistan’daki darbe ile 12 Eylül 1980 müdahalesi karlatrld ve 12 Eylül’ün daha büyük krizlerin ardndan geldii, daha az politik yanllk içerdii, daha büyük bir halk desteine sahip olduu ve Yunanistan’daki gibi bir avuç albayn deil, bütün bir ordunun katmyla gerçekletii kaydedildi. Türkiye iddet ve karmaa hüküm sürüyordu dendi.
‘BASKI GZLCE SÜRMEL’
- 14 Aralk 1981 tarihli bir raporda da Türklerin kendilerinin en büyük düman durumunda bulunduklar yorumuna yer verilmi. Raporda ayrca, “siyasi partilerin kapatlmas ve Ecevit’in mahkumiyeti kurucu meclisin yeni bir demokratik anayasa yapmak için toplanmasyla yaratlan bütün etkiyi ortadan kaldrmaktadr” denilerek, Ecevit’in adeta generalleri kendisini hapse atmaya davet ettii yorumuna da yer veriliyor ve “o politik pozisyonunu yeniden konumlandrrken, generaller de bu oyuna gelecek kadar aptallard” deniliyor.
- Raporda, Türkiye’de durumu kontrol altnda tutmann zorluudan söz edilerek, “gerçek tehlike NATO kapsam dnda Türkler’in yabanclatrlmasdr. Kamuoyu önünde olmaktan ziyade gizlice basky sürdürmek en iyi yöntemdir. Biz üzerimize düeni yapyoruz, Amerikallar’n da kendi paylarna düeni yapmasn istiyoruz” denmi.
Türk üniformal Humeyni kartlar
ngiltere’de üzerindeki 30 yllk gizlilik kaldrlan Dileri Bakanl belgelerinde 1979 slam Devrimi sonrasnda Türkiye’nin ranl muhaliflere ev sahiplii yapt askeri eitim verdii öne sürülüyor. 16 Aralk 1981 tarihli ve Arthur Wyatt adnda bir diplomatn imzasn tayan belgede, ran ah’nn devrilmesiyle ülkeden kaçan General Bahram Ariana’ya bal Humeyni kartlarnn Van’da ve ran’daki Kürt bölgesinde eitim gördüklerine dair iddialar yer alyor.
Van’da askeri eitim
Wyatt, Daily Telegraph muhabiri John Bulloch’un Van izlenimlerine dayand raporda, gazetecinin Van ve çevresinde iddialarn destekleyecek aslnda çok salam bir veriye ulamamakla birlikte gördüklerinin de ‘bir eylerin varlna iaret ettiini’ vurguluyor.
Wyatt, Bulloch’un ran’da ahlk düzenini destekleyen üç ayr muhalif grubun Türk generaller tarafndan eitildiine inandn, bu eitimlerin de Van, zmir ve Ordu’da yapldna dair duyumlar bulunduunu raporuna yazm. Wyatt eitilen muhalif saysnn 10 bin civarnda olduunu öne sürerken, üç eski ranl generalin de bu gruplarla birlikte olduunu kaydetti.
Wyatt’a göre bütün bu muhalifler Türk askeri üniformalar da giyiyordu. Belgeler dönemin babakan Bülent Ulusu’nun da konuyla yakndan ilgilendiini ve Ankara’daki ABD ve ngiltere Büyükelçileri ile konuyu sk sk görütüünü de ortaya koydu. Belgelere göre ngiliz diplomasisine göre Türkiye’nin youn ilgisine ramen muhalif grup ran üzerinde etkili deildi.
THATCHER’DAN BBC’YE SANSÜR
ngiltere arivlerinden çkan bir dier ilginç belge ise dönemin babakan Margaret Thatcher’n özerk yayn kurumu BBC’de ngiliz istihbarat servisleri hakknda yaynlanacak bir program yasaklamaya çaltn ortaya çkartt.
Yazar: |
31-12-11 |
||
| E mail: 8sutun.com | Tweet | ||
 |
 |
||
