Halep, 12 Aralýk 2016'da Rus ve Ýran destekli Esed ordusu tarafýndan düþürülmüþtü. Üzüntümüz hadsizdi. 30 Kasým 2024'te geri alýndý.
| Kategori : / MÜLÂKÂT | Okunma Says: 7106 |
|
|
Mustafa Hocam ilk olarak kendinizi Haberkültür okurlarna tantr msnz?
Sorduumuz için tantalm. Benim adm Mustafa Arman. 1954 ylnda Erzurum ili Oltu ilçesi nci köyünde domuum. mam olan ve kendisi de hafz olan babamdan hafzlk yaptm. lkokulu dardan bitirdim. 1972 yl Sakarya mam hatip Okulu mezunuyum. 1976 stanbul Yüksek slam Enstitüsü mezunuyum. Çeitli yerlerde, mam hatip okullarnda öretmenlik yaptktan sonra 1984 ylnda Erzurum lahiyat Fakültesi’ne intisab ettim. Yüksek lisansm, doktoram bu fakültede devam etti. u an da Erzurum lahiyat Fakültesi slam Tarihi ana bilim dalnda öretim üyesi olarak göreve devam etmekteyim.
Hocam, kutlu doum haftasnda bulunuyoruz. O kutlu Nebi asrlar öncesi, yine bu günlerde gözlerini açmt dünyaya. En büyük eksiimiz onu hala tanyamamz, onun sünnetlerini hayatmza geçiremememizdir. Sizce onu nasl tanmalyz?
Geçende kutlu doum programlar münasebetiyle bir yerde yaptm bir konumada ve bir yerde yazdm yazda unu söyledim: “Bu asrda, Hz.muhammed Mustafa (s.a.v) Efendimizi gerçekten tanyamayan bizleriz; yani Müslümanlar. Ve bundan da çok ama çok üzüntü duyuyorum. Peygamber (aleyhisselatü vesselam) Efendimizin tannmas demek; onu hayatnn ezbere bilinmesi demek deildir. Onu tanmak demek ezbere bildiimiz hayatn benimsemek demektir. Hayatn hayatmza aktarmak demektir. Sünnetine sarlmak demektir. Onun gibi yaamak demektir. Çamzdaki müslümanlarn sizin de, bizim de, ötekinin de, berikinin de, Türkiye’deki müslümanlarn da dünyann deiik yerlerindeki Müslümanlarn da, hepimizin onun hayatn ezbere bilmemizi, Onu anlamak gibi zannettiimiz kanaatindeyim. Bu kutlu doum programlar yazlar haftalar umarm ki bize Allah rasulü (s.a.v) Efendimizi yeni batan tanma ihtiyacn hatrlatr da biz bu ihtiyac gideririz.
Muhterem hocam, "Kur’an en büyük mucizemdir" buyuruyor Rasul-i zian Efendimiz (s.a.v). Onun Kur’an ak nasld?
imdi baknz efendim… Yüce Allah’n bize hediye olarak, lütuf olarak gönderdii 2 ey vardr: Bunlardan birisi; onun kitab, Allahn kelam olan Kur'an- Kerim'dir. Birisi de Allahu Teala’nn insanlar içerisinden seçtii ve tekrar insanlara peygamber olarak gönderdii Muhammed aleyhissetü vesselam Efendimiz’dir. Kur’an’n çeitli ayetlerinde yüce Allah, her ikisi için; Kur’an için, Hz. Peygamber için “rahmet” kelimesini kullanmtr.
Biz sadece bu konu da: “Ve maâ erselnâke rahmeten-lil-âlemîn” ayetini biliriz. Bu, Peygamber Efendimiz için inen bir ayettir. “Ya Muhammed, biz seni ancak alemlere rahmet olarak gönderdik”. Ama bir baka ayet-i kerimede de Rabbimiz öyle buyuruyor:
"Biz Kur'an- Kerim'den baz bölümleri Mü'minlere ve Müslümanlara ifa ve rahmet için indirdik". Burda da rahmet ile anlyor. Bu ikisi Allah'mzn (c.c) bize rahmet olarak gönderdii güzelliklerdendir. Bir de Kur’an- kerimde rahmet olarak; dardan da yan izliyoruz; yamur rahmet olarak nitelendirilmitir. imdi bakn Kur'an rahmettir bir, Muhammed (s.a.v) rahmettir iki, bir de yamur rahmettir üç. Bunlarn üçü de gökyüzünden yeryüzüne süzülen rahmetlerdir. imdi siz yeryüzüne yamurun aylarca, günlerce, yllarca yamadn düünün; ne olur yeryüzü? Kurak, çorak... Yani insanlar açlktan perian olurlar. te yamursuz bir yeryüzü naslsa Kur’an'sz bir insanlk da ite öyledir. Muhammed'siz (s.a.v) bir insanlk, bir ümmet de böyledir. imdi bunu bilen, bu gerçei bilen Hz.Muhammed (s.a.v) Yüce Allah’n rahmeti olan Kur’an- Kerim ile iç içeydi. Çünkü o biliyordu ki Kur’an kendisi gibi rahmettir. Kur'an Allah’n sözlü rahmetidir. Hz.Muhammed (a.s) Allahu Teala’nn seçilmi rahmetidir. Dergi okuyucularmza da buradan u mesaj verelim; Baknz Peygamber Efendimiz (s.a.v) Allahu Teala’nn seçtii koruduu, yetitirdii, yönlendirdii bir peygamber olmasna ramen yine de Efendimiz Kur’an’dan ayrlmyor. Kur’an’dan ayrlmyor derken Kur’an’ okuyor, okutuyor; yayor, yaatyor. te biz Peygamberimiz’i anlayamyoruz derken ben buraya parmak basmak istiyorum. Peygamberimizi Kur’an’dan ayr, Kur’an’ Peygamberimiz’den ayr mütealaa edemeyiz. kisini birbirinden ayramayz. kisi birbirini tamamlayan; ikisi birbirinin mütemmimi olan; bakyoruz Kur’an Efendimiz’i anlatyor, deiik surelerde, deiik ayetlerde hayat, savalar, hayatndan deiik sahneler Kur’an’da anlatlyor. Dier taraftan bakyorum; Peygamber Efendimiz Kur’an’ anlatyor. Kur’an’n faziletinden bahsediyor. Kur’an’n emirlerini imtisal etmemiz gerektiinden bahsediyor. Kendisi sk sk Kur’an okuyor, okutuyor ve dinliyor. Bakn hem okuyor, hem yayor, hem de okutuyor; zaman zaman sahabilere ‘Hadi bir Kur'an okuyun da dinliyelim’ diyor. Bu manada Peygamber Efendimiz’i anlamak isteyen bizlerin hayatmzn Kur’an’la iç içe; Peygamberle iç içe olmas gerekiyor.
Deerli hocam, Peygamber Efendimiz’in (s.a.v) ümmet akndan da bahsedebilir miyiz? Onun ashabna ve sonra gelecek ümmetine olan ball nasld?
imdi çocuklar, “Peygamber Efendimiz aleyhisselatü vesselam kimin için yaad?” diye bir soru sorsak… Eleri için mi, çocuklar için mi, torunlar için mi? Elbette ki hayr; neden? Çünkü onlara bir ey brakmad. Peygamber Efendimiz’in (s.a.v) peygamber olmadan önceki yaants ne ise peygamber olduktan sonraki yaants da ayndr. Hatta peygamber olduktan sonraki yaants daha zor artlarda devam eden bir yaantdr. Yaant derken, yani evin içindeki yemeyi içmeyi tüketimi kastediyorum. Bakyoruz hayatnda ciddi bir refah diyeceimiz bolluk yok. Olmadndan m bulamadndan m? Hayr. Onun da kendine göre devleti var devletinin hazinesi var ama bakn kendisi, çocuklar, eleri normalin de altnda bir hayat standartnda hayatlarn sürdürüyorlar. Ama bu bir devlet bakan. Bu bir peygamber. Efendim, cihaddan cihada hizmetten hizmete gidiyor. Kendi elinin altnda devletin hazinesi var. Oradan istese maa alabilir. Para biriktirebilir. Bunlarn hiç birisi yok. Vefat ederken geride brakt miras çok azn altnda da. Yani zaruri ihtiyaçlarn dnda herhangi bir ey yok. Onun zamanndaki imparatorlarn, krallarn yaantlarn ve geriye brakt miraslara bakyoruz bir dünya dolusu mal brakmlar diyebiliriz. Peygamber aleyhisselatü vesselam Efendimiz’in bunca çabas gayreti Allah’tan emanet olarak ald slam’n insanlara ulatrlmasdr. Yani insanlar için ümmeti için yaayan bir peygamber var karnzda. Bakn çocuklar peygamberimizin üstünlüü de zaten buradadr. Allah Rasulu’nun hayatnda da vefat ettikten sonra da onu tenkit eden bir sahabi bulamazsnz. Her rktan her dilden sahabisi vardr Peygamber Efendimiz’in. Çevresindekiler sadece Arap deildir; Habeli Bilal var Farsl Selman vardr, Rum diyarndan gelmi Süheyb var, Habeli dier Müslümanlar var; kendi evinde Yahudi hanm Safiye var, Msr’dan gelmi ei Mariye var, deiik Arap kabilelerinden Müslümanlar var. Deiik kabilelerden, rklardan, çevrelerden, milletlerden Müslüman olan insanlarn hepsinin takdir ettii bir peygamber var karnzda. Hiçbirisi diyemiyor ki Peygamberimiz’in hayatnn %99'unu takdir ediyorum da u %1 ini de anlayamyorum. Bunu diyen yoktur. te bu da gösteriyor ki bu peygamber ümmeti için çalm, ümmeti için gayret etmi. Zaten hadis-i eriflerinde de öbür dünyada bile “ümmetî ümmetî” “vah ümmetim ah benim ümmetim” diyecek. Ümmeti için yol göstermi; bize düen onun bu manal tavsiyelerine kulak vermektir
Hocam, o kutlu Nebinin aile yaps nasld? Nasl bir plan dorultusunda çocuklarn yetitirirdi?
slam’n dünyaya biz insanlara gönderilmesinden maksatlarndan biri de o slam’ din kabul eden, Kur’an’ kitab, Muhammed’i peygamber olarak seçen insanlarn aile hayatlarnn aile yaantlarnn ailede kurduklar nizamn sistemi cennet hayat gibi olmasdr. slam bunu hedefliyor. Biz öyle diyoruz; insanlar slam’ yaayarak dünyada cennet hayat tadacaklar ki öbür dünyada cennete girmeye hak kazansnlar. Peygamber a.s güzel bir e güzel, bir babadr. Yani elerine annelerimize gerçekten güzel ekilde bir hocalk elik yapm çocuklarna da evkatli bir babalk yapmtr. Zaten yüce Allah Kur’an- Kerim’de onu bize örnek göstermektedir. Onun örneklii her konudadr.
Onlarn dünyasna giren bir etir Peygamberimiz. Allah Rasulü (a.s) ya evindedir ya camidedir, ya da slami hizmettedir. Ya cihadda ya ashabna slam' anlatmak için sohbette ve yahut evindedir. Yani elerin evlerde de durmasn hayatyla göstermi vurgulam, hadisleriyle de bunu bize ifade etmitir. Çocuklaryla birebir ilgilenen bir babadr. Çocuklarn seven, barna basan bir babadr. Bildiimiz üzere Peygamberimiz mahzun, hüzünlü bir peygamberdir. 7 tane çocuunu yetitirmi bunlarn 6 tanesinin ölümüne ahit olmu bir peygamberdir. Oullar küçük yata vefat etti. Kasm Abdullah Mekke’de, brahim Medine’de vefat etti. 4 tane kzlar büyüdü, evlendirdi. Onlarn mürüvvetlerini gördü. Ama bu kzlarndan 3’ü Zeynep, Ümmü Gülsüm, Rukiye, Efendimiz hayattayken vefat etti. Fatma kendisinden 6 ay sonra vefat etti. Efendimizin bütün çocuklar vefat etmi olup da Fatma ile kalnca bütün çocuklarnn sevgisini Fatma’da toplamt. Bu sebepten dolay onu çok severdi. Onu çok severdi derken bakn buray iyice bir anlamamz gerekiyor; dierlerini az seviyordu da onu çok seviyordu manasnda deil. Fatma, Peygamber Efendimiz’e peygamberlik verildii dönemin çocuudur ki o sralarda da iki olu vefat etmi küçükken Abdullah, büyük kz Zeynep evlenmi, dier iki kz Rukiye ve Ümmü Gülsüm evlenecek yalarda. Fatma babasnn arkasna taklyor, onunla birlikte geziyor, Mekkeli müriklerin babasna yapt ikencelere ahit oluyordu ve babasyla birlikte üzülüyordu. Tabiri caizse Fatma babasnn hem olu hem kzyd; onun peine taklr onunla birlikte gezerdi. Dier çocuklar kendisi hayattayken vefat ettii için hem sevgisini, hem de doya doya kucanda oturamad Amine’nin sevgisini, annesinin sevgisini kznda toplamt. Fatma’y kz gibi sever, annesi gibi sayard. Bu sebepten dolay kitaplarmz Fatma’dan bahsederken ‘ümmi ebiyhâ’ derler yani babasnn annesi Fatma, Peygamberimiz’in hem kzdr hem annesidir. Fatma Hz. Ali’yle evlendikten sonra sk sk gelir, babasn ziyarete eder, Efendimiz de gider onu ziyaret ederdi. Fatma babasn ziyarete geldii zaman Peygamberimiz ayaa kalkard. Bakn bunu söylememiz yeter kzna kar nasl davrandn gösterebilmek için. Bugün bu asrda hangi baba kendini ziyarete gelen kzn bu ekilde ayakta karlyor. Peygamberimiz kz Fatma’y ayakta karlar, sarlr, iki kann ortasndan öper ona yer gösterir, oturtur, ilgi gösterirdi. Efendimiz’in hayatnda tabii kz erkek ayrm yoktur ama özellikle çocuklar içinde kzlarna, kzlar içinde de Fatma’ya ayr yer verdiini, ayr deer verdiini görüyoruz efendim.
Kymetli hocam, Peygamber Efendimiz’in (s.a.v) gençlere davranlar nasld? Uyarlmas gereken yerlerde nasl uyarrd?
Allah Rasulü (s.a.v) Efendimiz’den bizim öreneceimiz hayat düsturlarndan da biri udur: O toplumun her kesimindeki insanlara nasl davranlmas gerektiini bilir ona göre davranrd. O bilirdi ki gençlerin kendilerine göre bir ruh yaplar vardr, yallarn kendilerine göre bir dünyalar vardr. Ve çocuklarn da kendilerine göre dünyalar vardr. Allah rasulü (s.a.v) çocuklarn dünyasna giren onlarla hemhal olan onlar sevindiren, onlar çeitli ekillerde oynatan bir peygamberdi. Yani elendiren… Bununla birlikte Peygamberimiz gençlerin de dünyasna giren onlarn problemlerini dinleyen, onlara ilgi ve alâka gösteren bir peygamberdir. Efendimiz biliyordu ki genç insann ruh yaps, psikolojisi, beklentileri, tepkileri yallar gibi deildir. Peygamberimiz bunu biliyor, gençlere o ekilde davranyordu. Bir günah ilemek isteyen gence yapt nasihatler, babasn Uhud’da kaybetmi Cabir b. Abdillah’a gösterdii ilgi, slam’ kabul etmek üzere gelen gençlere gösterdii yaknlk bunlarn hepsi kitaplarmzda kayt altna alnm bilgilerdir. Bu manada ben diyorum ki öretmenlik yapan, imamlk yapan, yani talebe ile, gençlerle megul olan hocalarmzn imamlarmzn, Peygamber Efendimiz’in hayatn yeni batan kendi sahalarn ilgilendiren tarafyla yeniden okumalar lazm gelir. Biz bugün yerli yersiz gerekli gereksiz gençleri kryoruz.. Ruh dünyasn anlayamyoruz, kavrayamyoruz bazen. Yani gencin gözünde cazip olamyoruz. Bu bizim için eksikliktir. Çok sert tepkiler veriyoruz. nsanmz kryoruz. Ama bakyoruz Efendimiz’e, çok yumuak çok nazik davranyor. Bu yumuaklk gençlerin yapt hatalar ho görüyor manasna gelmesin lütfen. Bir de peygamber Efendimiz’de gençlerle alakal unu görüyorum ben; genç insanlara sk sk vazifeler veriyor. Onlarn da hayatn yükünü tayabileceklerini, çok ar yüklerin altndan kalkabileceklerini seferlerde olsun, savalarda olsun, kendilerinin büyük iler baarabileceklerini ihsas ettiriyor görev vererek. Gençler de bu ileri yapnca kendilerine bir güven geliyor ve artk slam davasna dört elle sarlyorlar. Peygamber Efendimiz gençlere sadece konuarak, nasihat vererek deil onlar iin içine çekerek, hizmetin içine çekerek yetitiriyor efendim.
Kymetli vakitlerinizi bize ayrdnz, çok teekkür ederiz hocam.
Ben de teekkür ederim ilginiz ve duyarlnz için
Yazar: Pembe Çiftcibaþý-Betül Kekeç |
25-04-10 |
||
| E mail: Haberkültür.net | Tweet | ||
 |
 |
||
