
| Kategori : / EDEBÝYAT | Okunma Says: 4198 |
ÖMER LEKESZ'DEN ANLAMLI TRAF
Edebi akl yeniden ina edebilmek, kutuplarn eserlerini yeniden okumak ve anlamakla mümkündür…
Ömer Lekesiz 12 Temmuz tarihli deerlendirme yazsnda önemli bir itirafta bulunmu. Neyin nasl olacan ve nasl olmayacan sorguluyor. iirin iç kodlarn çözmede mutlak bir tasavvufi literatür bilgisine ihtiyaçtan dem vuruyor :
Tarikat mensubu deilim
“Tarikat mensubu deilim. 80 kuandan olduum için bilinçli olarak böyle bir balanmay gereksinmedim ki, bu nimetten nasipsizliim konusunda söylenebilecek muhtemel sözlere de hiçbir itirazm yoktur.
Ancak, otuz yla yaklaan edebiyat uramda, özellikle de Dou sanatlarnn sultan olan iirdeki ina ve anlam kefetmenin slâmî tasavvufu bilmekle ve anlamakla mümkün olabileceini düünüyorum.
Basit bir örnekle, iir düzeyinde, balangc olmad için sonu da olmayan “döngüsel”lii, bir toplama ve datma (dünyevî imgeleri yükleme ve imha etme) eyleminin temeli olarak almak ve uygulayabilmek için, bunun gerek hâl, gerekse bilgi olarak tasavvuftaki yerini bilmek gerekmektedir. Tanpnar, Dou iirinin giri (d) kodlarn çözmü ancak Yunus Emre gibi, nehirden bir tas su alma rahatlyla iir söylemenin iç kodlarn çözememitir.”
Lekesiz, bundan sonra Mustafa Kutlu’nun Tahir Sami Bey’in Özel Hayat adl kaynak-hikayesinden kendi tasdikini de gösteren trnak içi yorumlara yer vererek tasavvufi hayattan gelen irfan zeminine k yakyor:
“Çünkü tasavvuf salt “bilme, malumat” yoluyla anlalacak bir kurum deildir. eriata bal olmayana tarikat bilgisinin kaplar açlmaz. “O küçük mescide girip iki rekat namaz” klmayanlar, “Kainatn kitab ile mukaddes kitabmzn birbirini erh eden mesajn kavrayamazlar. Dolaysyla zaman böler, dün – bugün – yarn diye konuurlar. Sürekli saate bakarlar.” (Mustafa Kutlu, Tahir Sami Bey’in Özel Hayat, Dergah, 2009). Tam da bu yüzden Tanpnar, döngüsellii eksik yorumlamaktan kurtulamad ve da kilitlenen hayretini içe yöneltemedi.”
Kutuplar okunmal
“Ekberîlik ve Mevlevîlik’ten salt heterodoksi, Müceddidîlik’ten salt ortodoksi
üretme gayfletine dümeksizin edebi akl yeniden ina edebilmek için slâmî tasavvufu temsil eden üç kutubun kesime noktasnda durup, her yana doru nazar etmek gerekiyor. Bu da ancak o kutuplarn eserlerini yeniden okumak ve anlamakla mümkündür. Ezcümle, benim çabam da hasbelkader bundan ibarettir.”
Yunus sen bu ilmi kimden aldn derlerse?
bnül-Arabi, Mevlana ve mam Rabbani anlayarak okunmadan edebi akln yeniden inasnn mümkün olmadn söylüyor yazar. Bu önemli bir beyan elbette. Fakat bazan rehbersiz okunamayacak kitaplar, kat edilemeyecek mesafeler bulunabilir. Tpk ilahi mesajlarn peygamberler eliinde gönderilmesi gibi.
Düünen 80 kua içinde önemli bir isim Lekesiz. Biz k ylndan daha çok gün çalm 60 kua için gökyüzünün baka rengi de var. Suyun insan boduunu atein yaktn daha bir hakkelyakin biliyorsunuz çaresiz.
Edebistan’daki yazsnda daha bir çok önemli beyan var. Okunmal diye düünüyorum. Tarikat mensubu olmamay ‘nimetten nasipsizlik’ olarak görmenin de bir nevi ükür ve nasiplilik iareti kabul edilebileceini de…
70 ve 80 kuandan ümidimiz kavidir! Ve sonrasndan da…
Yazar: Elif Bilge Ceylan |
17-07-10 |
||
| E mail: Haberkültür.net | Tweet | ||