
| Kategori : ÝKTÝBAS / Muhtelif Mevzûlar, Yazarlar, Yazýlar | Okunma Says: 5682 |
«Cömertlik» dedi, filmde, hastanede ölmek üzere olan adam, kendisini ziyarete gelen kzna. «Sana bu kelimeyi miras brakyorum.»
Kelimenin yayd iyi anlamlarn zenginlii, kzyla salnda normal bir iletiimi olmayan babay rahatlatyor. Cömertliin himayesinde gönderiyor hayatn karmaasna ortaokul çandaki kzn ve ruhunu teslim ediyor.
Yatl okulda okuduum için belki, elinde olan paylamay, bir eyay (paray da) o kadar kendine ait bilmemeyi, her nimette bir göz hakk pay olduunu hatrdan çkarmamay öreten puriten eitimin pratiine de ainaym. Bu pratie yatknl oluturan sebepler Anadolu insannn hayat felsefesiyle bir hayli örtüür gerçi. Zamann, emeini, maln mülkünü ve elbette sevincini ve kederini paylatkça hafifleir admlarn.
Yeni tandm apartmann giri katndaki dairenin sahipleri, kap üzerinde unutuyorlar anahtarlarn. Ben öyle sanyordum. Gittim zillerine bastm. Öylece brakyoruz, dedi kapy açan kadn, Çankr azyla. Bu apartmann yapld arsada bahçeli evleri varm, topraktan daire sahibi olmular yani. Çocuklar çok. Etrafta akrabalar da eksik deil. kide birde zili çalp evdeki yal hastay rahatsz etmesin çocuklar, açp girsinler ite ; akrabalar da bahçeli ev zamannda olduu gibi eii destursuz aabilir, böyle düünüyorlar. yi de, anahtar kapnn üzerinde brakmann hiç sakncas yok mu… Ne olur ki, dedi mütebessim. Biz bizeyiz.
Beni yabanclamamlar demek, ne güzel. Aklma can dostum Hülya Bostan’n bir sözü geliyor : "Baörtüsünü unun için de örtüyorum ben. Anadolu’dan gelen insan bir adres soraca zaman bana yönelsin, ona yabanc görünmeyeyim…"
Çarmlar birbirini izliyor. Aklma bir de, sabah erkenden içinden geçtiim Dou kasabas geliyor. Bir bakkaln önünde duruyor otobüs. Bakkal kapal. Önünde sepet içinde scak ekmekler. Namazdan dönen insanlar sepetin bir köesine para koyarak ekmei alyorlar.
nsann hemcinsinin güvenini koruma amacyla bir riski göze alabilmesini ortaya koyan bir örnee de Almanya’da rastlamtm. Heidelberg srtlarndaki Neckar rmana bakarak, Hegel’i Almanca okumak için bu ehre gelen kbal’i hatrlam, ardndan Heilbronn’da havaliye ilk kez helal et getiren Nihat Bakkal’n dükkannn önünden geçmitik. Derken Sülzbach köyündeki molamzda bir toplumsal fazilet örneine tank oldum. Belli yerlerde torbalarla elmalar ve çiçekler var. nsanlar bunlar satn alyor ve parasn yanbana koyuyor. Bu alveriin istismar edildii de pek görülmüyor.
Bir gece yarsnda da otobüsle Gürbulak Snr Kaps’ndan geçtik. Maku içinde bir çay evinin önünde mola veriyor otobüs zifiri karanlkta. Sadece bir çayhane açk. yi de çaylarn parasn kime vereceiz, sahibi ortalkta yok. Semaver kaynyor, insanlar tarçnl çaylarn plastik bardaklara veya yanlarnda getirdikleri kupalara dolduruyorlar, bir kutudan ekmek, bir tencereden halanm patates ve yumurta alyorlar. Paralar tezgâhn bir köesinde ylyor. Çayhanenin sahibi dald uykudan geri dönmeye gerek duymuyor, bütün seslenmelere ramen.
Ayn balamda olmasa da ödemeler konusunda müteriye güveni yanstan bir olay Cevat Özkaya’dan dinledim, AKV’de bir akam toplantsnda. am yolculuklarndan birinde, Emeviye Camisi yaknlarda bulunan bir kuyumcudan kolye alr Cevat Bey. Kuyumcudan ayrlr, Zeynebiye Camisi’ne doru ilerler. Bir delikanl koar arkasndan: “Abi paray eksik hesaplamz.” yi ya, vereyim, der Cevat Bey. Delikanl orada öyle ayak üstü ödeme yaplmasna raz olmaz, geçerken verirsiniz, der ve gider. Cevat Bey de birkaç saat sonra kuyumcunun önünden geçerken içeri girip ödemeyi yapar.
Sra geldi çoktandr yazmak istediim Tevazu Kuruyemiçisi konusuna. Tevazu Tahran’n büyük caddesi Vel-i Asr üzerinde bulunan köklü, itibarl bir kuruyemi dükkannn ad. Haftann bütün günlerinde, geç saatlere kadar açk olan geni dükkann kurucusu hayatnn son demlerinde evlatlarna vasiyet etmi: Dükkanmza gelen müteriler istedikleri kadar tadna baksnlar kuruyemilerin, helal olsun.
nsanlar Tevazu’ya haftann her günü geliyor, özel olarak ya da yoldan geçerken öylesine; bir eylerin tadna bakarak oyalanyor, al veri yapmaktan da geri durmuyorlar. Dükkandaki kuru yemiler taze ve temiz olduu için de müterisi eksik olmuyor.
Kelimelerin (isimlerin) bann sevincini yaayanlar, nesnelere skca yapmay önemsememilerdir hiç. Bir kelimeyle bir ay yaadn yazan eriati ne kadar da hakl! Bize öretilmi kelimelerin (isimlerin) bilgisinin eleinden geçerek tanyoruz geçmie ve gelecee. Komu komusunun kapsndan ortak kelimelerin anahtaryla süzülüyor. Yetim çocuu atld dünyann tehditlerinden koruyacak olan da, iyilii hatrlatan kelimeler.
Yazar: Cihan Aktaþ |
17-10-10 |
||
| E mail: dünyabülteni.net | Tweet | ||