
| Kategori : / KÜLTÜR ve MEDENÝYET | Okunma Says: 2409 |
ehirden konumak, bir anlamda tarihten konumaktr. ki kelime e anlaml gibidir âdeta. Tarihten konuan ehirden konumak zorundadr. ehirden söz eden de tarihten bahsetmeye mecburdur.
Bu iç içelik burada kalmaz. ehirden konuan medeniyetten konuur, kültürden konuur, insandan konuur, dünyadan konuur, kâinattan konuur.
Bütün insanlk maceramz bu tlsml kelime ile ifade edebiliriz.
nsanolu ehirler kurdu ve dünyay böylece ekillendirdi...
ehir insan olarak varlmzn, dünyada var oluumuzun remzi, sembolü.
“ehir”le “medeniyet” kelimesi arasnda bir yaknlk, bir müahabet, bir iç içelik var.
Farsça ehir yerine Arapça medineyi koyarsak bu yaknlk için ahit, delil, sbat aramaya gerek kalmaz. Medeniyet “medine”de yani ehirde teekkül eder.
Kent ne “ehir”in yerini tutar, ne de “medine”nin. Sanld gibi Türkçe de deildir. Sogdcadr; Farsça üzerinden dilimize geçmitir. Üstelik Azeri lehçesinde hâlâ köy karl olarak kullanlr.
Medeniyetler ehirlerde teekkül etti. Medeniyetler ehirlerle anld. Tarih boyunca medeniyet merkezi olan ehirlerden her birinin ad anldnda, tarihin, insanlk maceramzn muhtelif safhalar hatrlanm olur.
Badat, am, Kudüs...
Atina, Roma, Kartaca...
Her bir kelime, her bir isim tarihin derinliklerinden bugüne nice remizler tar. Nice efsaneler, nice hakikatler anlatr.
Her medeniyet merkezi ehir, geçmiten gelecee akan bir nehirdir, yani deien sürekliliktir.
Bu ak dünya var oldukça hiç bir eyin duraan olamayacan anlatr. nsanolu bu ak içinde olup biteni anlamaya ve bu dünyada varoluunu anlamlandrmaya çalr.
ehir tarihi yazarlarn bir araya getirmek için bir toplant düzenlemek gerektiinde ilk hangi ehir hatra gelir?
Eer Türkiye ile snrl düünüyorsak, elbette en önce akla gelen stanbul’dur.
Türkiye Yazarlar Birlii de “ehir Tarihi Yazarlar Kongresi”ni stanbul için tasarlamt. stanbul’un halen de Büyükehir Belediye Bakan olan zat da bu projeye o zaman scak bakt. Fakat izah gereksiz sebeplerle icras mümkün olmad. Konya ve Bursa bata olmak üzere bir çok tarihi ehirde bu toplanty yapmak için araylar oldu.
En uygunu böyle bir toplantya ehirlerin, ehir yönetimlerinin sahip çkmasyd. Fakat ehir yönetimlerinin tarihle olan nizalar, rantn dayanlmaz cazibesi bu yöne meyletmelerine engel olmaktadr.
ehir Tarihi Yazarlar Kongresi Ankara’da yaplyor.
Ankara Büyükehir Belediyesi’nin konuya ilgi gösterdiinden ötürü deil elbette. Ankara Belediyesi ve onun Bakan, böyle kültürel konulara yakn durmaz.
Onun ii kafa ile dei, ayak iledir! Ankara’y kafa ile, fikirde, kültürde temsil onu ilgilendirmez. O ayakla temsil için büyük kaynaklar ayrmay tercih eder.
Bugün bu toplant Ankara’da yaplyorsa, bu Hac Bayram Veli’nin yüzü suyu hürmetinedir!
Bu büyük Ankaral air deildir ama, Türkçe’nin en güzel bir kaç iirini söylemitir. Ama ne söylemitir!
O dilimizin srlarla dolu bir ehir iirinin de sahibidir, kendisi air olmad halde iiri gerçekten büyüktür.
Çalabm bir âr yaratm/ ki cihan âresinde
Bakcak didar görünür/Ol arn kenaresinde
Msralaryla balayan bu iiri bir sonraki yazmzda tahlil etmek niyetindeyiz.
Yazar: D. Mehmet Doðan |
07-11-10 |
||
| E mail: habervaktim.com | Tweet | ||