
| Kategori : ÝKTÝBAS / Muhtelif Mevzûlar, Yazarlar, Yazýlar | Okunma Says: 533 |
Türkiye’nin yaad sorun ne? Yaad sorunun ne olduunu bilememesi elbette.
Bana ne geldiini bilemeyen belki de tek toplum biziz dünyada.
Ben toplum diyorum da, asl sorun toplumla ilgili deil, asl sorun aydnlarla ilgili.
Aydnlar da bu ülkenin bana ne geldiinden habersiz ahkâm kesip duruyor. Toplumu da, toplumun tarihini, hayallerini ve iddialarn da bilmeyen; daha da vahimi, topluma kimlik ve kültür dayatmaya çalan jakoben bir aydn’dan baka türlüsünü beklemek atele itigâl etmek olurdu zaten.
TÜRKYE’NN ÖNÜNDEK TAKOZ: ENTELEKTÜEL CEHÂLET
Türkiye’nin en temel sorununun, yaad varolusal sorunun ne olduunu bilmemesi, yaad sorunun ne olduunu bize gösterecek, köklü ve kalc çk yollar önerecek “aydn”larnn olmamasnn neden olduu yakc bir sorun.
Bir toplumun bana gelebilecek en büyük felâket, bana ne geldiini bilememesidir, demitim.
Bir toplumun bana gelebilecek belki de bundan da büyük felâket bana geldiini anlayabilecek, millete anlatabilecek kalibrede, seviyede çapl insanlarnn, öncülerinin, düünürlerinin olmamas.
Türkiye’nin bütün temel, varolusal, köklü, büyük sorunlarnn gerisinde yatan en büyük sorunu, entelektüel cehâlet sorunu.
Ne olup bittiini anlayacak konumda olmas gereken entelektüellerin, akademisyenlerin hem bu ülkenin ruh kökleriyle irtibatlarnn kopmas, hem de aslnda tam da bu nedenle toplumu ve köklü sorunlarn anlayabilecek derûnî ilgi ve köklü, derinlikli bilgiden yoksun olmalar, ülkemizin sonu nereye varaca belli olmayan (daha dorusu, bizi açkça uçuruma sürükleyen) bir çkmaz sokan eiine frlatlmas…
TÜRKYE’NN ENTELEKTÜELLER OLMADI, KAPIKULLARI OLDU
Ülkemizin dünya çapndaki en büyük sosyal teorisyenlerinden erif Mardin, “Türkiye’de entelektüel yok, literati var,” demiti.
Entelektüel; hâdiselere, eyaya, dünyaya eletirel bakabilen, eletirel düünebilen kii demek, kabaca.
Literati ise, okumu yazm demek sadece. Entelektüel düünme melekeleri gelimemi, malumatfüruluu öne çkan, derinlikli okumalar yapamayan, güçlü felsefî önerilerde bulunamayan, en fazla olsa olsa, bilgiçlik taslayan kii.
Entelektüel, eletirel melekleri gelimi olsa da, güçlü, derinlikli önerilerde bulunabilecek bir kii midir? Hayr. Entelektüelin bir eyi bir bütün olarak, bütün boyutlaryla kavramas beklenemez. Bir konuya eletirel bakmas, baka bak biçimlerinin olabileceini de hatrlatmas beklenebilir en fazla.
Bu da az ey deil elbette.
Düünür, bu derinlie, bu vukûfiyete sahip kiidir ite. Bu anlamda erif Mardin, en güçlü, en fazla dikkate deer derinlikli okumalar yapan sosyal düünürümüzdür.
erif Mardin’in “Türkiye’de entelektüel yok, literati var” tespiti, Türkiye’de neden düünür yoktur, Türkiye’de neden düünür çkmas zordur, sorularnn cevabn veya bu cevab bulmamz kolaylatracak ipuçlarn verir bize.
Türkiye’nin aydnlar olmad. Kapkullar oldu bu ülkenin.
(Burada entelektüel ile aydn kavramlarn e anlaml kullanyorum; entelektüel, bamsz; aydn, baml bir kiilik).
Osmanl’nn çöküüne ve çökü sürecine damgasn vuran figür, kapkulu figürüdür. Özellikle Osmanl’nn kendine güvenini yitirmeye ve ksmî modernleme sürecine girmeye balad süreçte ortaya çkan bu nevzuhûr tip, ülkenin kaderine hükmetti. Ve ülkenin çkmaz sokaa sürüklenmesinin yap talarn döedi.
Ülkenin yöneticilerine her frsatta yalakalk yapan, temennâ çeken, yanllklar hasralt eden, sadece kendi bencil çkarlarn düünen karakter yoksunu bir tip bu.
Ulema’nn kokumas, bozulmas, kökünü kurutmas zamanla.
Osmanl’nn kendini toparlama iradesi ve direnç noktalar gelitirmesinin önünün böylelikle tkanm olmas, devletin fiilen laçkalamaya ve çatrdamaya balamas.
Pasif Osmanl modernlemesi sürecinde, Osmanl’nn sektelemeye balad o bulank, sisli havada ortaya çkan bu tip, Cumhuriyet’le birlikte bütün gücüyle güce aband, yamand, ülkenin önünü açacak insanlarn kökü böyle böyle kaznd.
ÖNCÜ KUAKLARI OLMAYAN TOPLUMLARIN GELECEKLER DE YOKTUR
Öncü kuaklarnz yoksa, geleceiniz de yoktur.
Bir kendi’si, bir öz›ü, bir tarih’i, bir ben idraki olmayan bir toplumun, gelecei de yoktur.
Cehâlet, prim yapyor bu ülkede. Hem de çok fazla prim yapyor! En büyük prim yapan cehâlet türü, entelektüel cehâlet. Entelektüel cehaletin prim yapt bir ülkede gerçeklerle yalanlar çok rahat yer deitirebilir, yalanlar gerçek, gerçekler de yalan katna yükseltilebilir kolaylkla.
Entelektüel cehâlet: Bu ENülkenin önündeki en büyük takoz.
Hem bilmediini bilmemek hem de haddini bilmemek ve önüne gelen her konuda ukala ukala konumak, ahkâm kesmek, bilgiçlik taslamak.
Hem ülkesinde hem dünyada olup bitenleri anlayamayan hem de dünyaya söylemek sözü olmayan sa, ezberci, en fazla ideolog olarak görülebilecek bir tip çkyor ortaya. Böylesi bir entelektüel cehâletin hâkim olduu bir ülkenin gelecei elbette ki karanlktr.
te bunu ykacak ahsiyet, bu dünyada yaayan ama bu dünyay yaamayan, insanln yükünü omuzlarnda tayan öncü kuak profilidir.
Yazar: Yusuf Kaplan |
20-09-21 |
||
| E mail: yenisafak.com | Tweet | ||