
| Kategori : / PORTRELER | Okunma Says: 700 |
Hayaller, hayatlar ve Özdemir Bayraktar
Nuri Demira ile balayalm.
Hayalleri, idealleri, projeleri, yerli üretim ak, baarlar ve mücadelesi anlatmakla bitmez. Zengindi. Ordunun ihtiyac olan uçaklarn alm için kendisinden yardm paras istenince “Ben o uçaklarn fabrikasna talibim” diyerek, 1936’da stanbul Beikta’ta uçak fabrikas kurdu. Türkiye’nin ilk uçak mühendislerinden Selahattin Reit Alan’n çizdii ilk tek motorlu uça ayn yl üretti. Adna da “Nu.D-36” ad verildi.
250 PLOT YETTRD
ki yl sonra çift motorlu ve 6 kiilik yolcu uça “Nu.D-38” adyla üretildi. Türk mühendislerin ürettii ilk uçaklarn ilk sipariini de 1938’de Türk Hava Kurumu verdi. Nu.D-38 uça 1944 ylnda Dünya Havacl tarafndan yolcu uçaklar A snfna alnd. Bu arada Nuri Demira sadece uçak üretmekle kalmad. Bu uçaklar uçuracak Türk pilotlarn yetimesi için Yeilköy’deki uçu pistinin bulunduu bölgede Gök Okulu’nu açt. Gazetelere ilan verdi. Tevik için gençlere yarm saatlik uçu turlar yapt. Gök Okulu’ndan 290 pilot yetiti.
KANUN ÇIKARILDI SPARLER PTAL EDLD
Yl 1944. kinci Dünya Sava devam ediyordu ve Fransa, Almanya igalinden kurtarlmt. Uçaklar artk en önemli silaht. Türkiye’de de saatte 325 kilometre hz yapan, 1000 kilometre mesafeye kadar gidebilen ve 5 bin fite çkan tamamen yerli “D 38” uça üretilmiti. Bu arada THK’nn sipari ettii uçaklarn da testleri yaplmt. stanbul’dan Eskiehir’e uçan uçaklarn teslimi için dönemin Cumhurbakan smet nönü Eskiehir’de bir kez daha test uçuu yaplmasn istedi. Pilot Selahatin Reit Alan, Nu.D- 36 uçayla ini yaparken çevredeki hayvanlar havaalanna girmesin diye pistte açlan hendei görmedi ve içine dütü. Reit Alan’in vefat ettii bu talihsiz kazadan sonra THK bütün siparileri iptal etti. Yetmedi, uçaklarn yurt dna satlmamas için Meclis’ten kanun çkartld. spanya, ran ve Irak’n uçak siparileri de bu kapsamdayd.
FRANSA’NIN HURDA UÇAKLARI ALINDI
Olu Ömer de uçu sevdals olan ve Demira'n Yeilköy'deki okulunda uçu dersleri alan Cumhurbakan smet nönü tüm basklara, Nuri Demira’n mektuplarla dil dökmesine ramen fabrikalar açtrmad. Nuri Demira ‘kanun zoruyla’ sipari alamayan fabrikasn kapatmak zorunda kald. Elde kalan uçaklar hurdacya satld. Fakat Türkiye’nin uçak ihtiyac vard. Nasl m temin edilecekti? kinci Dünya Sava günlerinde bir ksm devlet erkannda geçerli görü; sava sonunun beklenmesi ve ihtiyaç fazlas araç gereçlerin ucuza kapatlmasyd. Hurdalar almak varken, Türk yapm uçak satn almak “akllca” görülmedi. Sava sonras Fransa’da hizmet d braklan ‘Henrio’lar alnd. Ancak bu uçaklar ksa sürede hurdaya çkt. Türkiye’yi o yllarda yönetenler Nuri Demira’n büyük hayallerini yaamay ve gerçekletirmeyi deil, Bat’ya baml olmay seçmiti. Öyle ki, kürek sap bile ABD’den istenmekteydi.
AMERKALI ALBAYI AIRTAN TEMEN ERBAKAN
Merhum Necmettin Erbakan ile devam edelim.
Askerliini 1954-55 yllarnda stanbul’da stihkâm Bakm Bölüü’nde temen olarak, makinalarn bakm ve tamiratlar ksmnda yapan genç mühendis Erbakan’dan her yl Amerika’dan istenilen teçhizatn listesini hazrlamas istenir. Bu liste Amerikan yardm heyetinin dikkatini çeker. Bir Amerikal albay hazrlayan kiiyle görümek ister. Okul Komutan da ABD'li albay alp Erbakan’n yanna getirir. Albay, “Siz bugüne kadar Amerika’dan yardm olarak gizleme a, kürek sap ve kazma gibi malzemeleri isterken bu sene i makinalarnn yedek parçalarnn üretimi için torna tezgâhlar istemisiniz. Siz nasl olur da bu tezgâhlar talep edersiniz” eklinde çkr adeta. Temen Erbakan da altta kalmaz ve Amerikan ordusu kurulu talimatnamesini açar. “Bizim yaptmz görevi yapan Amerika’daki ayn birliklerde bu tezgâhlar var, bizde niçin olmasn” eklinde karlk verir. Amerikal albay söyleyecek söz bulamaz ve tezgâhlar gelir. Kazma sapn Amerika’dan isteyen Türkiye, genç makine mühendisi Erbakan’n giriimi ile artk yedek parça üretmeye balar.
BAYRAK, MOTOR SEVDALISI ERBAKAN’DA
Erbakan elbette bununla yetinmedi. Alman Leopard tanklarnn motorlarnda devrim niteliinde bir gelimeye imza atarak hem benzin hem de dizel yaktla çalmasn salayan Erbakan, Türkiye'ye döner dönmez 1956 ylnda stanbul Rami'de Gümü Motor'u kurdu. O yllarda Balkanlardaki en büyük motor fabrikasyd ve Türkiye artk kendi motorunu üretiyordu. Dokuz ve 15 beygirlik motorlar da seri halde üretildi. ran, Irak, Tunus, Ürdün ve Lübnan'a binlerce motor satld. Fakat Nuri Demira'n uçak fabrikas üzerine oynanan oyunlar Erbakan'n Gümü Motor'u için de sergilendi. Avrupa standartlarna uygun olmad raporlar verildi. Erbakan ylmad Avrupa standartlarnn dahi altnda, saatte 5,5 litre motorin harcar hale getirdi. Yine standartlara uygun olmad gerekçesiyle reddedildi. Yerli ve milli marka ithalatçlarn hedefi haline geldi. Çiftçiye kredi veren özel bankalar Gümü Motor'u kredi kapsamndan çkard. Krediler ithal motor markalarna verildi. Yetmedi. Yabanc motor markalar fiyatlar iki kat düürdü ve Gümü Motor piyasa ile rekabet edemez hale getirildi. Erbakan ise ylmad. 1961 ylnda Türkiye'nin kendi otomobilini üretebilecei fikrini davet edildii Bakanlar Kurulu'nda ortaya att. Yapt sunum devlet erkann çok etkiledi ve üç ay sonra 10 Haziran 1961 tarihinde Devrim otomobilini imalat için Ankara'da ilk toplant yapld. Necmettin Erbakan türlü engeller, darbe süreçleri, siyasi yasaklara ramen hayallerinden vazgeçmedi. Yerli sanayi, yerli motor ve yerli araba giriimleri için Türkiye’ye üretme ruhunu alad.
HKAYE BR MATKAP LE YAZILMAYA BALADI
Ve Özdemir Bayraktar...
Nuri Demira’n da Necmettin Erbakan’n da hayallerini bugün ete kemie büründüren isim ise Özdemir Bayraktar oldu. Türkiye’nin her defasnda yeniden yazmaya kalkt yerli üretim ve savunma sanayi hikayesine imza atan Özdemir Bayraktar da stanbul Teknik Üniversitesi mezunu. ‘Motorlar Kürsü’sünde asistanlk yaparken içten yanmal motorlar konusunda yüksek lisans çalmasn tamamlad ve hemen ie koyuldu. Türkiye’nin sanayi sektöründe öncü rol üstlenen birçok fabrikann kuruluun yer ald. 1984 ylnda otomotiv sektörüne yönelik yerliletirme çalmalarna katk sunmak maksadyla Baykar Makina’y tek bir matkap ile kurdu.
YERL HA GABAR DAI’NIN ETEKLERNDE DODU
Nuri Demira ve Hocas Necmettin Erbakan’n karsna çkarlan engelleri iyi biliyordu. Bu yüzden de devrimini sessizce, birilerini ürkütmeden yapt. Göz önünde olmad. Çünkü HA projesi için Gabar Da’nn eteklerine atölye kurmutu. Özdemir Bayraktar, PKK terörüne kar teknolojik çareler bulmak isteyen Yarbay Melih Gülova’nn kendisine ehit kanlarn göstermesi üzerine kollar svad. Gabar'daki atölyede yaayarak uzunca süre bölgeyi inceledi. Tam olarak neye ihtiyaç olduunu yerinde gördü.
SRAL’N AYAK OYUNLARI ÖRENLM ÇARESZLMZ YIKTI
Bu tarihlerde Türkiye'nin PKK'ya kar kullanabilmek üzere ve özellikle krsalda çok ihtiyaç olan insansz hava araçlarnn temini için srail ile anlama imzaland. srail'e 183 milyon dolar ödenecekti. srail, 2005 ylnda tamamlanan ihale sürecinin ardndan üç yl içinde 10 adet insansz hava aracn Türkiye'ye teslim edeceini bildirdi. Fakat teslimat söz verilen zaman içerisinde gerçekletiremedi. Heronlarn gelii ki kez daha ertelendi. Nihayet 2010 ylnda 'son teknoloji ürün' olarak sunulan Heronlardan beinin motorunun ksa süre sonra arzal olduu ortaya çkt. Tel Aviv'in Heronlara çip takmay 'unuttuu' ortaya çkt. srail’in PKK lehine çkard krizler, Amerika’nn Predatorleri satmaya yanamamas aslnda bir frsata dönütü. Türkiye’nin “örenilmi çaresizliini” ykma hamlesini yapma zaman gelmiti. Bu hamleyi de sonradan dünürü olacak Recep Tayyip Erdoan’n büyük desteini alan Özdemir Bayraktar ve kendisi gibi mühendis olan evlatlar yapt. Türkiye, artk srail ve ABD’nin kapsnda beklemeyerek kendi HA’sn üretti. Bu HA’lar hzla geliti SHA oldu ve PKK’ya diz çökertti.
BR ULU ÇINAR, PIRANGALARI KIRAN ADAM
Özdemir Bayraktar’n bir matkapla kurduu Baykar firmas Türkiye’yi hem savunma sanayinde hem de insansz hava arac liglerinde zirveye çkard. Ermenistan’n 40 yldr devam eden Karaba igalinin sonlanmasnda Bayraktar HA’lar baroldeydi. Türkiye’nin her seferinde yarm braklan büyük hikayesi Özdemir Bayraktar’n HA ve SHA’lar üreten akl ortaya koymas ile yeniden yazld. Türkiye’nin kaderini deitiren Bayraktar, salk problemlerine ramen hayatnn son 20 yln hangarlarda yaayarak, arazide veya bilgisayar banda çalarak geçirdi. Dahas, bugünün deil gelecein teknolojisini hayata geçiren, uygulayan iki mühendis evlat yetitirdi. Özdemir Bayraktar’, bir ulu çnar, prangalar kran adam 19 Ekim günü 72 yanda Hakk’a uurladk. Ruhu âd olsun.
Yaznn kaynana ulamak için tklaynz.

Merhum Özdemir Bayraktar
Yazar: Ersin Çelik |
20-10-21 |
||
| E mail: yenisafak.com | Tweet | ||