Halep, 12 Aralýk 2016'da Rus ve Ýran destekli Esed ordusu tarafýndan düþürülmüþtü. Üzüntümüz hadsizdi. 30 Kasým 2024'te geri alýndý.
| Kategori : TÂRÝH / TÂRÝHÝN ARA SOKAKLARI | Okunma Says: 4755 |
Tarihçi Mustafa Armaan, tarihi çarptan ve Osmanl’y tahkir eden diziye kar sesini yükseltti…
“Osmanl Harem’i o kadar kapal, o kadar darya az poz veren bir kurum ki bundan bir somut bilgi olarak bir ey elde etmeleri mümkün deil. Hiç kimsenin dardan, kadn olsun erkek olsun, oraya girme ve oray görme imkân mevzu bahis deil. Sarayn içindeki insanlar dahi oraya giremez. Mesela filmde has odaba cariyelere görev tayin ediyor. Böyle bir ey olamaz ki. Has odaba Enderun’da... Enderun’dan kalkp da Harem’e girmesi, Harem’de cariyelerle karlamas tasavvur edilemeyecek kadar abes bir olay. Filmi yapanlarn ne kadar Harem’in gerçeinden uzak bir ekilde bu olaya eildiklerini göstermek bakmndan bunu zikrettim.
Bat düüncesinde bakn, çok önemli bir yazar var Leslie P. Peirce diye. O sahneyi Prof. Dr. Ahmet imirgil bana anlatt. Kendisi orada hazr, çalanlardan bir tanesi. Merhum Özal girmi içeriye, herkesle bir ekilde konumu. Orada bir Amerikal görünce onunla ksa muhaveresi olmu. Ne çaltn sormu. Kadn da Harem-i hümayun diye dilimize çevrilen kitaba çalyormu. Özal biraz aka yapm “Harem ana-fina ileri deil mi?” diye. Tam böyle deil ama. “Kadn bir anda ciddileti” ‘hiç de öyle deil efendim’ dedi” diyor. Özal bir ok geçirmi nasl böyle olabilir diye. “Ben de hiç böyle bir ey görmüyorum okuduum belgelerde. Buras son derece ciddi bir kurum. Burada hiç kimse kendi istedii gibi at oynatamyor. Buna padiah da padiahn annesi de padiahn hanm da ailesi de kzlar da oullar da dâhil...” diyor ve arkasndan unlar ekliyor: “Kendi evinde böyle laubali olduunu düündüümüz bir imparatorun dünyaya düzen vermek, dünyaya nizam vermek ihtimali olamaz.” imdi ben kitaptan birkaç cümle aktaracam. Bir sosyal bilimci olarak nasl bakabiliyor.
“Biz batllar” diyor “slam toplumunda cinsellii saplant haline getirmek gibi eski ama hala güçlü bir gelenein mirasçlaryz.” “Harem Müslüman cinsel duyarl üzerine kurulu bat efsanelerinin kukusuz en yaygn simgeleridir. Bu konuyu ileyen metin ve tasvirlerin üretiminde en bereketli dönemlerden biri 16. yüzyln sonu ve 17. yüzyl. En sk ele alnan konu da Osmanl sultann sarayyd. Zihni kendi monarik mutlakiyetçilik türlerinin esiri olan Avrupa, bir dou tiran efsanesi gelitirdi. Özünü de sultann hareminde yakalad. Orada binlerce cariyeyle seks alemleri yapan bir tiran… ‘Dou despotizmi’ kavramnn bir de Harem’le ilgili boyutu var. Seks alemleri, kokumu iktidar anlatmakta kullanlan bir mecaza dönütü.”
“Harem’in temel dinamii cinsellikten çok aile politikasn oluturuyor.Yani çocuk yapmak, çocuklar yetitirmek, hanedann tükenme tehlikesine kar hanedann güçlendirilmesini salamak, hanedana yeni üyeler kazandrmak…” Yani bu bir aile politikas. Bu, Harem-i Hümayunda uyarc, harekete geçirici bir güç olarak seksin, cinsel arzunun, cinsel eilimin mevcut olmad anlamna gelmiyor. Haremdeki birçok güçten sadece biriydi cinsellik. Burada incelenen dönemde de pek önemli deildi. Bununla ilgili Guzbek’in yazdklar var, baka yazarlarn yazdklar var. O dönemde Türkiye’ye gelmi olan insanlarn yazdklar da bugün sosyal bilimcilerin ortaya koyduklar da var… Bakn Halil nalck kitabnda öyle diyor:
“Haremde herkes birtakm kurallara balyd. Padiah bile hür deildi, serbest deildi Fatih, Yavuz ve lV. Murat gibi çok güçlü hükümdarlar müstesna Osmanl sultanlar sarayda istedikleri gibi hareket edemiyorlard. Onlarn da hareketinin snrlar vard valide sultanlarn da hareketlerinin snrlar vard.” Bir de aslnda harem sadece bir padiahn evi, yatak odas; sadece padiahtan oluan bir yer deil. Ayn zamanda sarayda yaayan valide sultan, hanm, kzlar, çocuklar, onlarn temizlikçileri, bulakçlar vs. yani yüzlerce cariyenin, yüzlerce kadnn orada olmas cinsellik amaçl orada bulunulmadn gösterir. Oras gerçekten önemli bir kurum. Ve bir kurum gözüyle incelediiniz zaman çok kat kurallar olan, kat uygulamalar olan ve en ufak bir ahlaki problemi affetmeyen, bunun hemen cezasn veren bir düzen. Belki de Harem’de bozulma dediimiz olay Abdülmecit’ten sonra balar. Ondan sonra artk Harem kadnlar darya, kamusal alana çkmaya balar ki asl bozulma diyebileceimiz dönem o zamandr.
Yazar: Mustafa Armaðan |
04-02-11 |
||
| E mail: haberkültür.net | Tweet | ||
 |
 |
||
| melis | |||
hürrem |
Tarih : 23-11-12 | ||
madem bu kadar gizli bi yer o zaman film nie farklý gösteriyo |
|||
