Halep, 12 Aralýk 2016'da Rus ve Ýran destekli Esed ordusu tarafýndan düþürülmüþtü. Üzüntümüz hadsizdi. 30 Kasým 2024'te geri alýndý.
| Kategori : / RAMAZAN- ORUÇ- ÝNSAN | Okunma Says: 2660 |
Derdimiz kendimizle. Kendini bilmeyen neyi bilir? Kendisiyle kavgal olan kiminle barktr? Kendini kaybeden neyi kazanr? Türkçe`mizdeki `oruç tutmak` ne güzel tabir. Hep tutmuumdur bu güzel tabiri. `Tabir` nitelemem bouna deil, çünkü oruca ilikin akl yürütmelerimizde ve zihnî intikâlimizde birer `geçit` (: `ubur), birer `köprü` ilevi görüyor bu ifâde. `Oruç`un Arapça`daki asl `savm`. Bu sözcüün karsna lügatler `imsak` kelimesini yerletirir. Yine `tutmak, zaptetmek, zapt rapt altna almak` mânâlarna gelir.
Dorusu u soruya bir çrpda cevap vermek zor: Oruç bizi mi tutar, biz orucu mu tutarz? Bizim orucu tuttuumuzu iddia ediyoruz. Bir yere kadar doru da… Ama dorunun çok küçük bir parças bu. Asl doru u: Biz orucu, oruç bizi tutsun diye tutarz.
Tutmakla ilgili dilimizde ne kadar çok ve geni çarml ifadeler var: Tuttum bu adam... Onu gözüm tutmad… Bu i tutmad… Söylemez olaydm, dilimi tutamadm… Kendimi tutamadm, yaptm bir delilik… Gördüümüz gibi hepsinde de tutmak olumlu bir içerie sahip. Benimsemek, sahiplenmek, sevmek, ünsiyet peydâ etmek, sahip olmak, hâkim olmak, özne olmak, kendinde olmak anlamlarna geliyor. En çok da bu sonuncusu. Meer ne zor u `kendini tutma` meselesi. nsann bana ne geliyorsa `kendini tutamad` için geliyor. Günahlar hep kendini tutamamann ürünü. Her caninin cinayeti kendini tutamad anna denk geliyor. nsan dilini tutamad zaman kryor ve krlyor. Elini tutamad zaman kryor, döküyor. Kendini tutamad zaman, kendini yitiriyor, kendine yazk ediyor, kendinden geçiyor…
Yani kendini tutamayan özne olamyor, nesneleiyor. Hâkim olamyor, mahkum oluyor. Sâhip olamyor, sâhip olunuyor. Etken olamyor, edilgenleiyor. Hayat atnn srtnda duramyor, aksine hayat at onun srtna biniyor. çgüdülerini dizginleyemiyor, aksine içgüdülerinin esiri oluyor. uurlu davranamyor, çünkü bilinci bilinçalt tarafndan denetleniyor. Oysa ki bilinç, bilinçaltn denetimi altnda tutmas lazm. Tersi olunca atla süvari konum deitiriyor: Adam atn srtnda deil, at adamn srtnda oluyor.
Kendini tutmak adam ii, zor i. Oruç bizi ite bu zor ie çaryor. Kendisini tuttuumuzu sandmz oruç, aslnda bize kendimizi tutmay öretiyor. Yeme ve içme güdümüzü, ehvet güdümüzü denetim altna almamz öütlüyor. Bu güdülerini denetleyemeyen insanlarn nasl yoldan çktn, nasl haram helal demeden ydkça ydn, nasl çalp, çrpp, hortumlayp götürdüü görüyoruz. Yeme güdüsünü denetim altna alamayan kiinin açlk korkusuna tutulduunu biliyoruz. Açlar doyurmak kolay. Fakat açlk korkusu çekeni dünyay yedirseniz doyuramazsnz. Bunu da biliyoruz.
Oruç tutmak, içgüdüleri tutmak. Onlar kontrol altnda tutmak. Bilinçaltnn bilince egemen olmamas için, bilinçaltn daima gözaltnda tutmak. Böylece bilincin, ayartc benliin esiri olmasnn önüne geçmek. Güdüler tutulursa, onlarn bilinci tutsak almalar önlenirse, bu hem bilincin hem de iradenin güçlendirilmesi sonucunu getirecektir.
uur güçlenirse, ahsiyet güçlenir. Mes'ûliyet bilincini oluturmann ve artrmann yolu da budur. te bu sebeple orucu farz klan âyet öyle biter: `Umulur ki bu sayede sorumluluk bilincine ularsnz`. Âyetin bu ksm, orucun maksadn açklar. nsann uur, irâde ve ahsiyetinin seviyesi, sâhip olduu sorumluluk bilinciyle ölçülür. Bu bilince dayal olarak gerçekleen her `iyi yapma`, erdemli davran olarak nitelenir. Fazîlet budur. te bu yüzden oruç tutmak kendini tutmaktr.
Kii orucu ne kadar tutarsa, oruç da kiiyi o kadar tutar. Kim orucun ban dik tutarsa, oruç da onun ban dik tutar. Kula kul olmaktan koruyan bir kalkan, kulu kul etmekten koruyan bir akl olur.
Oruca ar anlam yüklediimizi düünecekler varsa, onlar orucun muhteem bütünün muhteem bir parças olduunu hatrlamallar. Bir parça kendi ilevini en güzel âit olduu bütün içerisinde gerçekletirir.
slâm topyekun bir hayat tarzdr. Oruç, namaz, zekat ve dier tüm ibâdetler, bu bütünün parçalardr. Tpk insan hücreleri gibi, dini oluturan unsurlar da kendi aralarnda çapraz ve paralel ilikiye sahiptirler. Oruç ite bu yüzden âit olduu bütün içinde deerlendirilmelidir. Kendi gerçek kymet hükmünü de ancak bu sâyede bulur.
Kendinize iyi bakn; ama önce `kendinizi tutun`. Kendini tutamayan, kendine iyi bakamaz.
NOT: Vurgular bize âittir. (Dorulu)
Yazar: Arif Çevikel |
17-08-09 |
||
| E mail: ethem92@mynet.com | Tweet | ||
 |
 |
||
