
| Kategori : TEFEKKÜR / ÝNSAN VE TEFEKKÜR | Okunma Says: 3336 |
Tolstoy, Sanat Nedir? adl eserinde öyle der:
'Zeki olarak bilinen çok sayda adam tanyorum. Hatta sadece zeki olarak da deil, çok zeki olarak bilinen, en karmak bilimsel, matematiksel, felsefî problemlere nüfûz edebilen adamlar... Ama en basit ve en açk gerçei fark edemiyorlar. Çünkü o basit ve açk gerçei fark ederlerse, bu zekî adamlar, hayatlar boyunca büyük zorluklarla oluturduklar fikirlerin yanlln itiraf etmek zorunda kalacaklardr. Gurur duyduklar, bakalarna örettikleri, üzerine bir hayat kurduklar fikirlerin...'
Bilgililer, cahillerden daha doru fikirler üretecekler diye birey yoktur.
Zekî ve bilgili adamlarn hakikati görmeleri daha zordur.
Çünkü insann hayatn yöneten fikirleri, hayatnn erken döneminde, genellikle ergenlik döneminde oluur.
Onlu yalardaki gençler (ngilizce'de teenager tabir edilir), ne kadar zekî ve bilgili olurlarsa olsunlar, henüz çok az ey okumu, çok az ey örenmilerdir.
Onlu yalardaki dahilerin henüz ne meslekleri vardr ne uzman olduklar bir konu. Hayatlarndaki her ey ilktir: lk cinsel uyan, ilk ak, ilk ayrlk, ilk kiilik aray...
nsanlarn hayat felsefeleri bilgiye, okumaya, aydnlanmaya falan dayanmaz yani. lk gençlik yllarndaki çevre etkisine dayanr.
Bu kadar basittir bu i. En yakn çevremizde slâmclar varsa slâmc oluruz, dinsizler varsa dinsiz oluruz, komünistler varsa komünist oluruz, liberaller varsa liberal oluruz, Türkçüler varsa Türkçü oluruz, Kürtçüler varsa Kürtçü oluruz.
Ha bir de bu yakn çevremizdeki adamlar sevmemiz ve kiiliklerinden etkilenmemiz gerekir. Yani daymn kiilii beni daha çok etkiliyorsa, daymla daha çok 'taklyorsam', babamn deil daymn mezhebine dâhil olurum. Babamn veya daymn deil okuldaki Kemal Aabey'in halkasna girdiysem ve Kemal Aabey'in karizmas gönül telimi titretiyorsa, Kemal Aabey'in yolundan giderim hayatm boyunca.
Ve ne kadar zekiysem, ne kadar bilgiliysem, hakikatlere gözüm o kadar kapanr.
Çünkü zeki ve bilgili adamlar tezlerini çok iyi savunurlar. Ergenlik yllarnda inanm bulunduklar ideolojileri destekleyecek öyle fikirler üretirler ki, yourdun ak deil kara olduuna birçok zekî ve bilgili insan da inandrrlar (doru okudunuz, zeki ve bilgili insanlar da ikna ederler, sadece aptallar ve bilgisizleri deil).
Zekî ve bilgili inanmlar için her olgu, bir bulgudur. Yani hayatta karlatklar her vaka, istisnasz, fikirlerini dorulayacak bir iarettir. Öyle üstün bir beceriyle yorumlarlar vakalar.
Ergenlikte edindikleri hayat felsefesini sonradan deitirenler vardr, ama aznlktadrlar. lk gençlik fikriyatna sk skya sarlmann matah birey olduunu sananlar, bunlar dönek olmak pâyesiyle ereflendirirler.
Dorudur, insan ne kadar ahde vefalysa, ne kadar temiz kalpliyse, içi d ne kadar birse, 70 yanda da 14 yandaki tezlerini savunma ihtimali o kadar yüksektir.
Çünkü onlar iyi adamlar olduklar için fikirleri uruna mücadele etmiler, büyük fedakârlklar yapmlar, çekilmez çileler çekmilerdir.
imdi bu dürüst, lekesiz, berrak adamlar, hayatlarn adadklar fikrin yanl olduunu gösteren apaçk gerçeklerle karlatklarnda, 'Hata yapmm' diyebilirler mi?
nsanolunun, zihnindeki emalara uymayan hakikatlere kör kalmak gibi bir eilimi vardr. Ömrümün her saniyesi, fikriyatm dorulayan bir kant bulmuum. Ömrümün bir saniyesinde önüme çkan bir kar-kant, beni dâvâmdan döndürebilir mi?
Bunun çarpc bir örnei komünizmdir. Komünizmin tarihi, saymakla bitmez, birbirinden yetenekli dahilerle doludur.
Üstelik komünizm son derece vicdanl bir ideolojidir. Emperyalizmin köleletirdii insanlarn zincirlerini krmas, fakirlerin sefaletten kurtulmas, herkesin eit olmas gibi hülyâlar hangi vicdanl insan mest etmez?
Bu yüzden komünizm uzun süre vicdanl dahilerin dîni oldu.
Hayat 1989'dan sonra komünizmle öylesine çeliti ki, yeryüzünde komünist kalmayacan düündü pek çok kimse. 1990'larda komünist ülkelerin birer birer yklp altndan mutsuzluk ve fakirlik çkmas bile, çou komünisti yolundan döndüremedi. Çünkü onlar için komünizmden dönmek vicdandan, namustan, ahlâktan, iyilik duygusundan, eitlik ülküsünden, bilimden dönmekti. Hakikat beni tekzip etti diye, ben de mi kendi kendimi tekzip etmeliyim? Hayat beni inkâr etti diye, ben de mi kendimi inkâr etmeliyim?
Oya Baydar Taraf'ta yazmaya baladktan sonra, solcularn kendisine pavyona dümü namuslu kadn gözüyle baktklarn yazmt Ahmet Altan. Oya Baydar'n romanlarnda, hayatn komünizmi tekzip etmesi sonrasnda solcularn yaadklar buhran, dönenler ve dönmeyenler anlatlr. Çok da baarl romanlardr. Adlar bile oldukça dokunakldr: Scak Külleri Kald, Hiçbiryer'e Dönü...
Yazy Saadettin Öktenay'n bir zamanlar mehur olan hicaz arksyla bitireyim de bu kurun gibi ar konuyu biraz 'erotize' etmi olaym:
Acmasz an imdi örüyor zaman,
Sana inanmak kadar seni sevmek de yalan.
Birkaç damla gözya, kurumu birkaç çiçek..
Ne kald elimizde buruk hatralardan?
Yazar: Dr. Oðuz Tan |
28-06-11 |
||
| E mail: haber7.com | Tweet | ||