Halep, 12 Aralýk 2016'da Rus ve Ýran destekli Esed ordusu tarafýndan düþürülmüþtü. Üzüntümüz hadsizdi. 30 Kasým 2024'te geri alýndý.
| Kategori : / ÎMAN VE ÝSLÂM | Okunma Says: 3987 |
Karaman Hoca ve Taha Akyol-2
Taha Akyol'un, "diyânî hüküm-kazâî hüküm" ayrmndan laiklik çkaran yaklamnn temel yanlgs, söz konusu tasnifin ilk ksmn oluturan "diyanî hüküm" tabirindeki "diyânî" kelimesinin "dinsel" anlamna geldii düüncesinden kaynaklanyor. Bu bak açsna göre "kazâî hüküm"deki "kaza" da "seküler hukuk"u ifade ediyor kaçnlmaz olarak!
Oysa bu tabirlerin ikisi de Fkhî olmakla "dinî" karakterlidir ve "diyânî" olan da "kazâî" olan da "din içi" hükümleri anlatr. Aralarndaki farkllk ise hangi merci tarafndan ortaya konulduklar noktasndadr. "Diyânî" hükmün sadr olduu merci "müftü"dür ve bu hükmün balaycl yoktur. Kii, bana gelen herhangi bir olayn hükmünü müftüden sorarak örenebilir. Ald cevap kalbine yatmazsa baka bir müftüye gidebilir. Müftünün verecei cevap (yani fetva), muhatabn durumuna göre "azimet" ifade edebilecei gibi, "ruhsat" karakterli de olabilir. Dediim gibi, bu hükümle amel etmek kiinin kalbinin mutmain olmasna baldr.
"Kazâî" hükme gelince, burada i müftüden çkm, kadya intikal etmitir. Kadya intikal eden her i, bireylerin inisiyatifinden çkm, bir anlamda kamuya mal olmutur. Dolaysyla kad efendinin verecei hükmün (yani kazann) özellii, balayc olmasdr. Kii, "benim kalbime yatmad" diyerek kad efendinin verdii hükme uymazlk edemez.
Gözden kaçrlmamas gereken nokta uras ki, müftü efendi de, kad efendi de er-i erif'in dna çkp bir baka zeminde icra-i faaliyet edemez. Bu sebeple her iki hüküm de -Akyol'un ifadesiyle- "dinsel"dir. Buradaki "diyânî" kelimesine aldanarak din içinde din d bir alan tasavvur etmek ancak "ben yaptm oldu" mantyla mümkün olabilir. Nitekim kaynaklarda söz konusu ayrmn "fetva-kaza" eklinde de ifade edildii ehlinin malumudur...
Akyol devam ediyor: "Klasik fkh ulemasndan farkl olarak Karaman, eserlerinde "recm" konusunu 'nötr' bir dille anlatmaz, rahatszln belli eden bir dille anlatr ve bunun "diyani" (dinsel) bir kural deil, eski bir gelenek olduunu belirtir."
Önce Karaman hoca hakkndaki tesbit üzerinde durmamz gerekiyor. Yine bilenler biliyor ki, bu tesbit hocann "Yeni Karaman" dönemine aittir. "Eski Karaman" ise bu konuda tamamen farkl düünmektedir. Dolaysyla meseleyi Akyol'un yapt gibi mutlak ifadelerle takdim etmek en azndan okuyucuyu yanltmak anlamna gelir.
Evet, "Yeni Karaman" recm cezasnn "ta'zir" niteliinde olduunu söylüyor: "Zina suçunun slam Hukukuna göre cezas, usulüne uygun olarak vurulan yüz sopadr. ffete ek olarak aile kurumunu korumak için evli olanlarn zina suçuna, recm gibi farkl ve daha ar bir cezann uygulanmas had (sabit, deimez) ceza deil, tazir (deiebilir, yöneticilere braklm) bir cezadr. slam tarihi boyunca da nadir olarak uygulanmtr."1
"Recim cezas, bilindii üzere, zina eden evli erkek ve kadnn talanarak öldürülmesidir. Genellikle fkh kitaplarnda bu ceza, slam'n deimez cezalarndan biri olarak gösterilmi olmakla beraber farkl ictihadlar da mevcuttur. Kur'an- Kerim'de evli bekar ayrm yaplmadan zina suçunun cezas recim deil, celde (belli usul ve ekilde yüz sopa) olarak ifade edilmitir. Hz. Peygamber zamannda bir iki recim uygulamas olmutur; ancak hüküm ve uygulama ekline bakldnda bu cezann had (deimez ceza) deil, takdiri ve uygulamas yöneticilere braklm "tazir" çeidinden bir ceza olduu anlalmaktadr."2
"slam'n temel kayna Kur'an'a göre zina eden erkek ve kadna yüz mutedil (sakat brakmayan, vücutta iz yapmayan) sopa vurulur. Kur'an bu cezada evli ile bekar ayrmyor. Hadislerde birkaç evli zaniye recim uyguland anlatlyor; ancak bunun devaml ve gerekli bir ceza olduuna dair kesin delil yoktur, tazir (suçu önlemek için yönetimin tarihi olarak uygun bulduu, deimeye açk) ceza nevinden olduu anlalmaktadr."3
Bu örnekler, recm cezas hakknda "Yeni Karaman" döneminin bak açsn yanstyor. "Eski Karaman" döneminin tesbitlerini ise Pazartesi günü görelim.
1 http://www.hayrettinkaraman.net/sc/00107.htm.
2 http://www.hayrettinkaraman.net/yazi/laikduzen/4/0182.htm.
3 http://www.hayrettinkaraman.net/yazi/hayat2/0260.htm.
Yaznn kaynana ulamak için tklaynz.
NOT: Vurgular bize âittir.
Yazar: Ebûbekir Sifil |
12-12-09 |
||
| E mail: Mail Adresi Yok | Tweet | ||
 |
 |
||
