Halep, 12 Aralýk 2016'da Rus ve Ýran destekli Esed ordusu tarafýndan düþürülmüþtü. Üzüntümüz hadsizdi. 30 Kasým 2024'te geri alýndý.
| Kategori : / KADIN VE ÂÝLE | Okunma Says: 752 |
Ailede ortak sorumluluklarda birisinden bir eyi talep eden kiinin istedii eyi öncelikle kendisi uygulayarak örnek olmas önemli bir ahlak ilkesidir. Bu, inandrclk, güvenilirlik ve tutarllk açsndan olduu kadar eitim bakmndan da hayati önemi haizdir. Bu sebeple “aile efradna namaz emret, sen de sabrla devam et.” ayeti emredenin emrettiini yapmamas hâlinde tutarsz davranmas sebebiyle talebinin karlk görmeyeceine, inandrcln ve güvenilirliini kaybedeceine, pratik olarak da sonuç alamayacana iaret eder. Böyle bir durumda çocuk anne-babasnn denetiminde bulunduu sralarda istenileni korku ya da bir baka sâikle yapar, kendi bana kaldnda yapmaz, neticede istenilen yönde bir davran ya da alkanlk kazanmaz. En önemlisi ikiyüzlülük gibi bir ahsiyet bozukluu gelitirmi ve yalan söylemeyi örenmi olur.
Konunun dikkate deer bir baka boyutu daha vardr. O da çocuun belli bir yaa kadar anne-babasn taklit ederek bilgi kazand ve ahsiyetinin ekillendii dikkate alnrsa aile büyüklerinin söz-davran bütünlüü sergilemesinin ve bu yolla küçüklere örnek olmasnn ne kadar önemli olduu kendiliinden ortaya çkar.
Aile reisi çevresindekileri iyiye yönlendirmek, görevlerin ifasn salamakla yükümlüdür. Bu ise bizzat kendisinin en kâmil manada ve sürekli biçimde söylediklerine önderlik etmesi ve güzel örnek olmasyla mümkündür (Ebû Zehre, Zehratü’t-tefâsîr, IX, 4814). Nitekim, “Aile efradna namaz emret, sen de sabrla devam et.” ayeti geldikten sonra, Hz. Peygamberin damad Hz. Ali ve kz Hz. Fatma’ya sabah namazlar için seslendii nakledilmekte (Kurtubî, Tefsîr, XI, 263), bizzat Hz. Ali de bu bilgiyi teyit etmektedir (Ahmed b. Hanbel, I, 91). Elbette namaz ibadetinin anne-babaya dönen taraf da vardr. Kendileri öldüünde hayatta kalan çocuklar namaz kld sürece amel defterleri kapanmayacaktr. Çünkü Hz. Peygamber, öldükten sonra geride kendilerine dua eden sâlih çocuk brakan anne-babann amel defterinin kapanmayacan ve sevap yazlmaya devam edileceini haber vermitir (Müslim, “Vasyyet”, 14). Namaz, salih ve muttaki insanlarn ameli (Bakara, 2/2-3, 177) olduu gibi içinde de ana-babaya hayr-dua vardr. Son oturuta Kur’ân- Kerîm’de yer alan ve dua olarak okunan u ayette bu görülmektedir: “Rabbim! Bana, ana-babama ve bütün mü’minlere mafiretinle muamele et!” (brahim, 14/41).
Sonuç olarak anne-babann en önemli görevi Hz. Peygamber’in Allah’n özel konuk olarak arlayacan ve kyamet skntlarn yaatmayacan müjdeledii yedi bahtiyar snftan birisi olan “Allah’a kullukla büyüyen genç” (Buhârî, “Ezân”, 36) olabilecek ekilde biçimlendirmektir. Bu, çocuk için en deerli sermaye, anne-baba için de en büyük saadettir.
Çocuk eitiminde ailenin bir baka sorumluluu onun kabiliyetlerini kefedip o dorultuda hayata hazrlamasdr.
Allah, her insana farkl bir yetenek vermitir (En‘âm, 6/165; srâ’, 17/21; Zuhruf, 43/32). Her bir yetenee de toplumun ihtiyac vardr. Anne-babaya düen, çocuunu popüler meslekler dorultusunda yönlendirmek deil potansiyelini kefedip yeteneklerini gelitirmek ve o yönde hayata hazrlamaktr. Çünkü Nasîruddîn et-Tûsî (ö.672/1274) gibi slam düünürlerinin isabetle belirttii gibi kiisel beceri ve toplumsal ihtiyaçlar açsndan çocuun eitiminde kabiliyetlerinin merkeze alnmas ve o dorultuda eitime tâbi tutulmas esastr (Exlag- Nasrî s.160). Bu çaba hem nimetin takdiri ve fiilî ükrü anlamna gelir hem de çocua ve ayn zamanda topluma yaplabilecek en büyük katk ve iyilii ifade eder.
Kabiliyet bakmndan insan, yaratld topraa benzer. Bu açdan her toprak farkldr ve kendi özelliine uygun bitkiler yetitirir. Bunun gibi sosyal bilimlere yatkn bir çocuu fen bilimlerine yönlendirmek ya da tersini yapmak verimsiz sonuçlara sebep olur. Bu, çocua eziyet olduu gibi yetenek nimetinin deerini takdir etmeyerek nankörlük yapmak daha da önemlisi insan tayamayaca bir yükle sorumlu tutmak, toplumu da Allah’n lütfettii bir kabiliyetten mahrum brakmak anlamna gelir. Bu yöndeki hatal tercih, çocuun baarsn olumsuz yönde etkileyeceinden ileride aile huzuruna olumsuz yansyacak ilk kvlcmdr.
Çocuklara kar vazifenin yerine getirilmesi için onun aileye olan balarnn sk ekilde tutulmas gerekir. Doduu andan itibaren çocuklar ailelerine baldrlar ve onlar taklit ederek hayat örenirler. Bu ban salam tutulmas ve süreklilik kazanmasna dikkat etmek gerekir. Belli bir yatan sonra ilikiler arkada çevresine kaymaya baladnda onlarla ilikilerin aile ilikilerinin önüne geçmemesine dikkat etmek gerekir.
kinci olarak çocuklar için anne kucann alternatifi yoktur. Annenin en önemli rolü de çocuuna efkat transferidir. efkat ise bir insann bebeklik döneminden itibaren en temel ihtiyacdr. Bu sebeple Hz. Peygamber kendisine “hürmet etmeme layk olan kimdir?” eklinde soru soran arkadana üç defa “annendir” deyip dördüncüde “babandr” cevabn vermesi (Buhârî, “Edeb”, 2; Müslim, “Birr”, 1, 2) anneden yoksunluun ortaya çkaraca ciddi sorunlara da iaret eder. Günümüz bilimsel aratrmalarnda özellikle bebein ilk yl içinde yeterince annesi ile birlikte olamaynn sonrasnda telafisindeki zorluk, bebeklik döneminde anne kucandan mahrumiyetin temel depresyon sebeplerinden birisi oluu bunun açklamasdr. Günümüz sosyologlarnn tespiti ile modern i hayatnn çocuklarda anne-babadan yoksunluk sendromu oluturduu dikkate alnrsa anne-baba ile çocuk arasndaki ilikinin korunmas ve balarn kopmamas için tedbirlerin alnmas gerekir. Özellikle anne efkatinden ve babann güveninden mahrum kalan çocuklarda psikopatik eilimlerin gelime eiliminde oluu sadece onun için deil toplum için de ciddi bir sorundur.
Yazar: Saffet Köse |
19-07-21 |
||
| E mail: maarifinsesi.com | Tweet | ||
 |
 |
||
