
| Kategori : / DÝL KALESÝ | Okunma Says: 2736 |
Güncel Türkçe Sözlük’te fade ve Açklama Kusuru
"Starta geçmek” tabiri öyle açklanm: “I 343 balamak.”
Evet, aynen böyle… Hatta ayn açklama (!) “start almak” sözü için de verilmi. Yani “balamak” tan önceki eyi (I 343) yanl görmüyorsunuz.
Bu satrlar okurken siz de Güncel Türkçe Sözlük’ten kontrol edin, onu kendi gözlerinizle görün…
***
Güncel Türkçe Sözlük ve Büyük Türkçe Sözlük’te fade ve Açklama Hatas
Ad geçen lügat “uzun atlama” denen spor tabirini garip bir tarifle açklam:
“Vücudun, bacaklarn sçrama gücü ile yerden kesilerek alabildiine uzaa konmas.”
Burada iki gariplik var:
1. “Vücudun” kelimesi uygun yere konmam. Biz koyalm:
“Bacaklarn sçrama gücü ile vücudun yerden kesilerek alabildiine uzaa konmas.”
2. “Vücudun… konmas” nasl oluyor acaba? Buradaki “konmak” fiili “kanatlanan, havalanan, uçan bir varln yere inmesi” demek deil mi? O hâlde insan vücudu bu manada nasl konabilir? Önce uçmas lazm ki sonra konsun… Mesela Hezarfen Ahmed Çelebi kanatlanp uçmu ve sonra da bir yere konmu…
Nitekim Güncel Türkçe Sözlük’te “konmak” kelimesinin - yukardaki tarife uyan manas - “Ku, kelebek, uçak, toz vb. bir yere inmek” eklinde açklanm. ayet “konmak” kelimesi “Sçrayan insann yere dümesi” gibi bir manaya da geliyorsa Güncel Türkçe Sözlük ve Büyük Türkçe Sözlük’te bunun belirtilmesi gerekir. Mesela uzun veya yüksek atlama sporcusunun atladktan sonra yere dümesi “konmak” diye tabir ediliyorsa o takdirde Güncel Türkçe Sözlük ve Büyük Türkçe Sözlük’te “konmak” kelimesinin açklamas yetersiz demektir ve mesela öyle bir tarif ilave edilerek tamamlanabilir:
“sp. Uzun veya yüksek atlama sporu yapan atletin sçradktan sonra yere dümesi.”
(Ey kurumlular! Burun kvrmayn, ihtiyacnz varsa bu tarifi sepete atn. Hiç tereddüdünüz olmasn... Ayrca her türlü açklama kusuru, cümle düüklüü ve ifade özürleriniz için yannzdaym.)
Kurumlular diyebilir ki: “Canm, uzun atlama srasnda insan biraz uçmu olmuyor mu?”
Ben de derim ki: “Hayr canm, uzun atlama esnasnda insan uçmu olmuyor, yalnzca sçram oluyor… Yani o harekete ‘uçmak’ denmez; olsa olsa ‘sçramak’ denebilir.”
Evet, inanmyorlarsa açp kendi “sözlük” lerine baksnlar.
Bakn kendi lügatlerinde “sçramak” kelimesini öyle tarif etmiler:
“Ayaklarla, birdenbire ve kuvvetle yeri teperek hzla yukarya veya ileriye atlmak”
Sadece kendi yazdklarna deil bakalarnn dediklerine de baksnlar. Mesela D. Mehmet Doan’n Büyük Türkçe Sözlük adl lügatindeki “uzun atlama” ya baksnlar da tarif görsünler:
“Bir sçrayta mümkün olduu kadar uzaa atlama esasna dayanan atletizm dal.”
Yaa!.. Gördünüz, deil mi?
Ama üzülmeyin; bilmemek ayp deil, örenmemek ayp…
***
Zihin jimnastiklerine, mücadele kroslarna, hatalar düzeltme olimpiyatlarna, her eyin dorusunu örenip tatbik etme maratonlarna devam…
Start m? Biz doarken verilmiti…
te o günden beri kendimizle ve bütün insanlarla yartayz…
Yazar: C.Yakup Þimþek |
05-04-11 |
||
|
E mail: c.yakup_simsek@dogrulus.com Yazar Hakknda Bilgi ve Dier Yazlar |
Tweet | ||