
| Kategori : / ÎMAN VE ÝSLÂM | Okunma Says: 5763 |
Bir önceki yazda, soruda zikredilen sürüngenin "bir tür kertenkele" olabileceini söylemitik. u ana kadar yeryüzünde yaayan 300 kertenkele türü tesbit edilmitir. Bunlar arasnda zehirli olanlar da mevcuttur. Ali el-Karî gibi alimler de bu noktaya dikkat çekmilerdir. Bir önceki yazda Mütercim Âsm Efendi'nin bu kertenkele türü hakknda "Aulu keler" ifadesini kullandn da tekrar hatrlamakta fayda var.
Efendimiz (s.a.v) tarafndan öldürülmesinin emir buyurulmasnn asl sebebi de onun zehirli olmas ve insanlara eziyet vermesi olmaldr. Aada da gelecei gibi Hz. brahim (a.s) Nemrut tarafndan atee atldnda bu hayvann atee üfürmü olmas, cinsinin habisliine iarettir. Yoksa bu hayvan cinsinin her bir ferdinin o fiili ilediini düünmek elbette mümkün deildir.
u halde soru metninde yer alan "Kertenkele ne üfürebiliyor, ne zehirli, ne de pis bir varlk. Nasl olur ki bu böyle olur?" tarzndaki itiraz yerinde deildir.
Onu ilk vuruta öldürene u kadar, ikinci vuruta öldürene bu kadar (ilkinden daha az) ve üçüncü vuruta öldürene -ikinciden de daha az olmak üzere- u kadar sevabn vaat edilmesine gelince, bu zararl hayvann son derece seri hareket etmesi dolaysyla onu elden kaçrmamaya tevik anlam tamaktadr.
Bir önceki yazda bu hayvanla ilgili rivayetlerin "mükil"1 olduunu söylemitim. Sebebi udur: "Sâmm- Ebras" denen bu kertenkele türünün öldürülüp öldürülmeyecei konusunda rivayetler muhtelif gibi görünür. mam el-Buhârî ve daha baka Hadis imamlarnn naklettiine göre Hz. Aie (r.anha) validemiz, Efendimiz (s.a.v)'in bu hayvan "füveysk" (faskck) olarak tavsif ettiini söylemitir. Ayn rivayetin devamnda Hz. Aie (r.anha) validemizin, bu hayvann öldürülmesi konusunda Efendimiz (s.a.v)'den bir ey iitmediini söyledii nakledilmitir.
Buna mukabil en-Nesâî, Ahmed b. Hanbel gibi Hadis imamlarnn naklettiine göre Sâibe isimli bir kadn Hz. Aie (r.anha) validemizin evine gitmi, orada duvara dayal bir süngü görünce ne olduunu sormu, validemiz u cevab vermitir: "Biz onunla kertenkele (evzâ) öldürürüz. Zira Resulullah (s.a.v) bize, brahim (a.s) atee atldnda kertenkeleden (veza) baka her hayvann o atei söndürmek için uratn haber verdi."
Bu iki rivayet arasnda bir çeliki var gibi görünmektedir. Zira ilk rivayette Hz. Aie (r.anha) validemiz bu hayvann öldürülmesi konusunda Efendimiz (s.a.v)'den bir ey iitmediini tasrih ederken, ikinci rivayette bizzat kendisi onun öldürülmesine itirak ettiini ve bu i için bir gereç kullandn belirtmektedir.
bn Hacer bu çelikiyi ortadan kaldrma meyannda, Hz. Aie (r.anha) validemizin, ikinci rivayette anlatt durumu dorudan Efendimiz (s.a.v)'den deil, Sahabe'nin O'ndan nakli olarak iitmi olabileceini söyler.
Ümm erîk (r.anha), Efendimiz (s.a.v)'den bu kertenkele türünün öldürülmesini emir buyurmasn istemi, Efendimiz (s.a.v) de emir buyurmutur. Ümm erîk (r.anha) rivayetinin devamnda da bu hayvann Hz. brahim (a.s)'n atld atee üfürdüü zikredilmektedir. Dolaysyla Hz. Aie (r.anha) validemizin, bu hayvann öldürülmesine izin veren hadisi Ümm erîk (r.anha)'dan iitmi olmas ihtimal dahilindedir.
Esasen Hz. Aie (r.anha) validemizin bu hayvann öldürülmesi meselesinde Efendimiz (s.a.v)'den bir ey iitmediini söylemesi, onun öldürülmesine itiraz ettiini göstermez. Bizzat kendisi iitmemi olsa bile -yukarda belirttiim gibi- bakalarndan bu konuda iittii hadisle amel etmesine bir mani yoktur.
Vallahu a'lem.
1) http://tr.wikipedia.org/wiki/Kertenkele
2) Ali el-Karî, Mirkâtu'l-Mefâtîh, IX, 51.
3) Bkz. et-Tirmizî, "Ahkâm", 2; Ahmed b. Hanbel, II, 355.
4) el-Buhârî, "hsâr", 18.
5) en-Nesâî, "Menâsik", 85; Ahmed b. Hanbel, VI, 83.
6) bn Hacer, Fethu'l-Bârî, VI, 354.
7) el-Buhârî, "Enbiyâ", 11.
Yaznn kaynana ulamak için tklaynz.
1 Mükil (mukil): Hadîs ilminde anlalmas ve îzâh güç durum, kapal ifade, böyle bir durum ve ifade tayan hadîs. (Abdullah Aydnl, Hadis Istlahlar Sözlüü, Tima Yay., st. 1987) (Dorulu)
Yazar: Dr. Ebubekir Sifil |
18-02-12 |
||
| E mail: milligazete.com | Tweet | ||