
Siyaset dersi olarak popülizm
Amerikan bakanlk seçim sonuçlarnn ardndan Avrupa'da da benzer trendin yükselie geçeceini tahmin etmek zor deildi. Trump popülizminin dayand toplumsal ve kültürel temellerin daha köklü biçimde Avrupa'da yeerdii epeydir bilinen bir husustur. Tarihi nedenler ve Avrupa kültürünün tekçi karakteri slamofobi için yeterli zemin oluturduu hususunda çokça yazlp çizildi.
Irkçln modern milliyetçilik formatyla sa siyasete dönüerek merkeze çekilmesi, yumuatlmas anlamna geliyordu. Ne var ki milliyetçiliin merkez siyasetin bir aktörü haline getirilerek ehliletirilmesi bir yana temelde devlet ideolojisinin eksenlerinden biri olmay sürdürdü. Sorun sterilize edilen rkçln milliyetçi ideolojilere bürünmesiyle oluan konsensüsün yeniden köklerine, çkt yere dönmesini salayan artlarn doru okunmasnda.
slamofobi balamnda yükselen sa ayrmclk, tarihsel ve kültürel temelleri üzerine yükselirken bunu besleyen toplumsal siyasal artlarn canl oluu da aikar. Ancak Avrupa içi dengeleri etkileyecek derecede merkezi dönütürecek hal almas üretilen bir korku ideolojisinin, siyasetin sonucu olduu genelde pek dikkate alnmaz. slamofobinin yükselie geçen rkçlkla itina ile yönlendirilmesi, toplumsal tepkilerin kanalize edilmesiyle elde edilen siyasal bir hasladr.
Popülizme prim vermekle siyasetin doasnda var olan popülizmin aça çkmasnn kesitii kritik bir eikten geçiyor Avrupa. Bir yanda sosyoekonomik dengelerin dier tarafta küresel stratejilerin ihtiyaç duyduu toplumsal meruiyet ve toplumsal ivmenin zeminini oluturuyor yükselie geçen yeni trend..
Asl mesele, siyasetin özellikle Batl demokrasilerin temelinde yatan popülizmin doal sonucunun stratejik hamleye dönütürülmesidir. Her ne kadar Avrupal siyasetçiler bu gelimelerden tedirgin olsa da üretilmi bir siyasal proje olarak slamofobinin hala kontrol altnda tutulan ama gerektiinde gerektii kadar siyasete dahil edilen toplumsal refleks olarak yedekte tutuluyor.
Amerikan seçim sonuçlar slamofobik politikalarn siyaseti rehin almas anlamnda endielenenler demokratik siyaset ibresinin her zaman evrensel deerlerden yana göstermeyeceini bilmiyor olamazlar.
Fransz seçim sonuçlarna bakarak rahat bir nefes alan bata Avrupa Birlii yetkilileri olmak üzere Avrupal liderlerin yükselen trendi görmemi olmalar imkansz. Ne yapmal ki bu ar sa trend engellenebilmeli?
Sorun, sistemin kendi iç mekanizmalarn harekete geçirerek bu trendi kontrol altna almas m yoksa siyasetin popülizmden beslenen yapsal özellii ile yüzlemek mi? Siyaset felsefesinin ana meselelerinden biri olarak toplumsal taleplerin “ideali” iaret edecei tezi burada tökezliyor mu? Yoksa Bat d demokrasilerde olduu gibi “memleketin özel artlarndan dolay” vesayetçi sistemin merulamasna m çkacak?
Kontrollü slamofobik akmlarn teviki ile toplumsal honutsuzluklar bir araya gelerek toplumsal tercihe dönütüünde demokrasinin evrensellii sorgulanr hale gelecek mi?
Yoksa demokratik deerlerin sorgulamadan müdahaleleri meru görecek ilkeleri evrenselletirecek bir siyaset düüncesi kuramsal çerçevede va'z edecek birileri çkacak m?
Makyavelizmin temellerini kuran Bat siyaset düüncesi, faizmin felsefi temellerini de atabilmi, ortaya çkan sonuç, belli bir zaman ve aktörlerle snrl bir arzaya indirgenmekle popülizmle siyaset ilikisi ahlaki çerçevede sorgulanmadan yoluna devam edebilmitir. Avrupa'nn u an yaad siyaset krizi sosyoekonomik artlarn getirdii bir sorun olarak Bat toplumlarnn refahn besleyen nehrin kurumaya balyor olmasnn sonucu olduu kadar siyaset ahlaknn da iflasndan bamsz deil.
Siyasal popülizmin mutlak ölçü haline getirilmesi her zaman iki tarafl keskin bçak olabilir. En önemlisi vicdanlar ve ilkeleri zedeleyen ahlaki yaraya dönüebilir.
Alternatif siyaset düüncesi üzerinde kafa yoranlar için de demokrasilerin yaad ilkesel krizler de önemli bir deneyim olarak öretici olabilir..
Yaznn kaynana ulamak için tklaynz.
Yazar: Akif Emre |
10-05-17 |
||
| E mail: yenisafak.com | Tweet | ||