Halep, 12 Aralýk 2016'da Rus ve Ýran destekli Esed ordusu tarafýndan düþürülmüþtü. Üzüntümüz hadsizdi. 30 Kasým 2024'te geri alýndý.
| Kategori : TÂRÝH / DÜNDEN BUGÜNE | Okunma Says: 2941 |
Politik-siyasal slâm
Birbirinden farkl karakteristik özelliklere sahip olduklar yolunda yaygn bir kanaat varsa da, gerçekte Türkiye, slam dünyasnn bir parçasdr.
Msr, ran ve Türkiye'nin yakn tarihini dikkatle inceleyenler, her üç önemli beeri havzann ortak bir tarihi yaadklarn, aralarnda sadece ihmal edilebilir ksa zaman (birkaç yl) fark olduunu tespit edebilirler. Bu açdan bugün slam dünyasnn içine girdii yeni durumu anlamak, aslnda Türkiye'nin de bundan sonra izleyebilecei seyri anlamak bakmndan önemlidir.
Birbirine benzer beeri havzalarn deime dinamiklerinde din, modernite, sosyo-kültürel deiim, ekonomi politikalar, bölgesel ve küresel faktörler rol oynamaktadr. Ortadou'da patlamalar yaandysa söz konusu dinamiklerin ürünü olarak vuku buldular. Ve bu süreçte slamî/slamc akm ve hareketler önemli paya sahip bulunmaktadrlar. Yaanan olaylar eliinde bizim de nerelere doru gittiimizi anlayabilmek için, yakn tarihin deime seyrini izlemek lazm. Bu da son 20. yüzyldan devraldmz slamî akm ve hareketlerini doru biçimde takip etmekten geçer.
Türkiye'deki slamî hareketleri tasnif etmek icab ederse, üç ana grupta toplamamz mümkün. Bunlardan biri "Politik Müslümanlk", ikincisi "Sosyal Müslümanlk", üçüncüsü de "Kültürel veya Entelektüel Müslümanlk".
slam ve slamî hareketler olgusunu Batl kavramlarla izah ediyoruz, çünkü "modern durum"da modern toplum söz konusu. Modernizasyon yoluyla modernletirilen toplumun kurgusunda modernliin kendisi belirleyici faktör olarak rol oynamaktadr. Ancak Türkiye'de -ve aslnda genel olarak dier slam ülkelerinde- yaayan insanlar sonuç itibaryla nominal de olsa ezici çounluu Müslüman olduu için Müslümanlklarn modernlikle birletirerek veyahut uzlatrarak yaamaya çalyorlar. Batl kavramlarla slam dünyasn anlamaya çalmak, üstünkörü adres tarif etmeye benzer. Noktasal olarak adrese yaklatkça, kavramlar deitirmek gerekir, zira bize "ilme'l-yakin" olarak verilen fenomenin, "ayne'l ve hakka'l-yakin" gerçeklii bambakadr.
"Politik Müslümanlk" dediimizde aklmza ilk gelen 1969 ylnda Milli Nizam Partisi (MNP)'nin kurulmas ve bu hareketi rahmetli Necmettin Erbakan'n balatm olmasdr. Hareket siyasî bir dava ile ortaya çkt. Yani o gün merkez sada ve merkez solda kendini temsil etme imkân bulamayan, dlanan dindar gruplarn siyasette kendilerine bir mecra açma düüncesi politik Müslümanln gerekçesi oldu. Erbakan ve arkadalar, 1973 seçimlerinde Milli Selamet Partisi (MSP) olarak seçimlere katld. Ve Cumhuriyet tarihinde de ilk defa ilginç bir koalisyon orta olarak da, CHP'nin orta olarak iktidar oldu. 1977 seçimlerinde yine ksmi bir baar kazand. Fakat bu sefer Adalet Partisi (AP) ile koalisyon orta oldu.
Politik slamî hareketin üçüncü önemli partisi Refah Partisi (RP)'ydi. Refah Partisi de 1995 seçimlerinde oylarn yüzde 21'ini alarak büyük bir baar kazand. 1996'da da iktidar oldu. 6 milyon 100 bin civarnda bir oy desteine sahip RP, 28 ubat darbesi ile ciddi bir krlmaya urad. Arkasndan Fazilet Partisi (FP) kuruldu. Daha sonra FP de kendi içinde "gelenekçiler" ve "yenilikçiler" olmak üzere ikiye ayrld. Bu çizgiden ayrlanlar Adalet ve Kalknma Partisi (AK Parti) ad altnda bir parti kurdular. Hem iç hem de d faktörlerin de etkisi ile 2002 Kasm seçimlerinde yüzde 34 oy alarak iktidar oldular. Hâlâ iktidarda bulunuyorlar. Üç dönemdir hem yerel yönetimlerde hem merkezî yönetimde iktidarln sürdürüyorlar. "Gelenekçiler" bölümünde kalan Saadet Partisi (SP), AK Parti'nin iktidar dönemi boyunca büyük bir varlk gösteremedi. O da kendi içinde SP ve Has Parti olmak üzere ikiye bölündü.
Bundan sonraki yaz "Sosyal Müslümanlk" üzerine. Okumak için tklaynz.
Yazar: Ali Bulaç |
21-05-12 |
||
| E mail: zaman. com.tr | Tweet | ||
 |
 |
||
