
| Kategori : ÝKTÝBAS / Muhtelif Mevzûlar, Yazarlar, Yazýlar | Okunma Says: 629 |
Timur Selçuk da veda etti… 20. Yüzyln en büyük Türk mûskîsi icraclarndan ve bestekârlarndan Münir Nureddin’in olu idi.
Babasnn idaresinde stanbul Belediyesi Konservatuvar cra Heyeti’ni an sinemasnda 1970’lerde birkaç defa dinlemitim. Münir Nureddin topluluu idare ettii gibi, zaman zaman hayli yal olmasna ramen kendisi de okuyordu. Muhtemelen bir fetih yldönümü konseri idi. Yahya Kemal’in “stanbul’u fetheden yeniçeriye gazel” iirinden yapt mehter mar formunda besteyi okudu.
Vur pençe-i Ali’deki emîr akna
Gülbangi asuman tutan pir akna
Diye balyan iir,
Son savletinle vur ki açlsn bu surlar
Fecr-i hücum içindeki tekbir akna
Beyti ile bitiyordu. Son msran ardndan bir hücum fecri canlandrlr gibi,
“Ya settar, ya cebbar, ya gaffar ya Allah” nakarat tekrarlanyordu. Bu o zamanlar bir cesaretti. Solist Münir Nureddin’di, bestesini büyük bir heyecanla seslendirdii fark ediliyordu. te o sondaki “Ya settar, ya cebbar…” nakaratnda bu heyecan daha görünür hale geldi. Hatta üstadn gözlerinden yalar süzüldü. Belki o an kendini stanbul’un fethine katlan sabah hücumundaki bir asker gibi hissetmiti.
Münir Nureddin, Türk musikisinin zirvede olduu zamanlarda yetimi, Fransa’da an dersleri alm fakat, öz musikisinden kopmamt. Olu da Paris’e gitti, dönüte onu hafif müzikçi olarak gördük. Elbette Türk müziinden tamamen kopmamt, fakat babasnn yolunu da sürdürmüyordu.
Timur Selçuk’la ilgili bir tarama yaparken babasnn bir konser resmini gördüm. Bir 10 Kasm konseri olmalyd. Nota sehpalarndan birinde 10.11.1954 tarihi görülebiliyordu. Muhtemelen bir “Atatürk’ün sevdii arklar” konseri. 10 kasmlarda böyle konserler yaplr, radyolar, televizyonlar bir iki gün bu arklar çalar. Bu arklar üzerinden Atatürk’ün büyüklüünü bir daha isbat ederler.
Ne tuhaf deil mi?
Atatürk “bu basit mûskî” dedii, milletimize yaktramad Türk mûskisini radyolarda yasaklamt. Zamannda televizyon olsa idi, hiç üphesiz televizyonlarda da yasaklanrd. Bu yasak daha ötelere gitmi, çalgl mekanlarda icrasnn yasaklanmas yolunda admlar atlm, düünlerde dahi icrasnn men edilmesi o sralar yazlp çizilmiti.
Yüzyllardr, hissimizi, heyecanmz, ahengimizi, ritmimizi kattmz milli kültürümüzün bir ifade tarz olan bir müzik devlet bakan tarafndan yasaklanyordu. Kendisi dinlemeye devam ediyordu, ama halkn dinlemesini istemiyordu!
Nasl harf inklabndan sonra hattatlar bota kald ise “müzik inklab”ndan sonra da müzik erbab aça çkt. Neyse bu uzun sürmedi. Türk muskisi kendine gazinolarda, meyhanelerde, kahvehanelerde yer buldu. Sonraki yllarda radyolarda da yasak kalkt. Konservatuar bat müzii üzerinde öretim yaparken, türk musksinin laf bile edilemezdi. Türk muskîsine dümanlk bat müzii ile yetien müzikçiler nezdine öylesine ideolojik bir mahiyet almt ki, ilk kültür bakanmz Talat Halman’n bakanlnn sonunu getirmiti.
Amerika görmü bir kültür adam olarak Talat Halman, Türkiye’deki atatürkçülüün nasl bir ey olduunu unutmu olmalyd. Büyük bestecimiz Itrî’nin 259. ölüm yl sebebiyle düzenlenen bir Klasik Türk müzii konseri için Cumhurbakanl Senfoni Orkestras Konser Salonu’nun tahsis edilmesini uygun bulmutu. te o zaman bir yakc bir Atatürkçülük frtnas koptu. Bu Atatürk devrimlerinin dibine dinamit koymakt! Mehur Kemanc Suna Kan, zamann babakan Nihat Erim'e " ne Itri meselesidir ne Devlet Konser Salonu'nda alaturka konser vermek meselesidir, kökünden Atatürk devrimleriyle sk skya ilgilidir" mealinde bir mektup göndermiti.
Tabii konser iptal edildi, Talat Halman istifa etti.
imdi klasik Türk müzii icraclar 10 kasmlarda azlarn yaya yaya “büyük Atatürk klasik musikimizi çok severdi” demiyorlar m…
Hakikat bir ülkede nasl bu kadar zelil edilebilir? te resmi:

8 Kasm 1934 - Cumhuriyet Gazetesi
Bu arada, baz “halk müzikçi”leri, atatürk’ün saray müzii olduu için klasik musikiye kar çktn, halk müziini yasaklamadn züürt tesellisi kabilinden söylüyorlar. Elbette bu da yakksz bir yaktrma. Türk müzii külliyen yasaklanmt. Bunu bilip, Yahya Kemal’in
Çok insan anlayamaz eski musikimizden
Ve ondan anlayamayan bir ey anlamaz bizden.
iirini bilhassa 10 kasmlarda yüksek sesle okumak lâzm!

26 Aralk 1937 - Cumhuriyet Gazetesi
Yazar: D. Mehmet Doðan |
09-11-20 |
||
| E mail: tyb.org.tr | Tweet | ||