Halep, 12 Aralýk 2016'da Rus ve Ýran destekli Esed ordusu tarafýndan düþürülmüþtü. Üzüntümüz hadsizdi. 30 Kasým 2024'te geri alýndý.
| Kategori : TÂRÝH / DÜNDEN BUGÜNE | Okunma Says: 3888 |
Birinci Dünya Sava esnasnda gençler cephelerde savarken ehirlerde yallar, kadnlar ve çocuklar korumasz ekilde akbetlerini endieyle bekliyorlard. Serhat ehri olan Erzurum bu ehirlerimizdendir. Erzurum’da, terör örgütlerinin tahrikleriyle bilenen Ermenilerin zulmüne uramayan aile hemen hemen yok gibidir.
Erzurum’un kurtulu tarihi olan 12 Mart, 1918 günü ordumuz ehre girdiinde kin ve vahetin görüntüleriyle karlat. Kana bulanm evlerden yanm insan eti kokular geliyordu. Buna ramen sava sonras kimse o günleri kin olarak koynunda gizlemedi.
Rahmetli Mesih amcam üniversiteli gençlerin birbirine krdrld dönemlerde, “Hiçbir nesil benim neslim kadar bamszln kymetini bilemez” diyordu. Halkn tavuk gibi boazland zamanlarda o da Ermenilerin eline dümü. Yal çocuk hepsini camiye doldurmular. Onlar kurtaran Rus askerleri olmu. Rahmetli, ergenlik çandaym, “kümesteki tavuklarn yerinde olmak istiyordum. Çünkü tavuklar için gelenlerin Ermeni mi, Rus mu olduu fark etmiyordu” diyordu.
“Burhan oul etme dedim, gel getme dedim, dinlemedi”, bu cümle büyüklerimizin aznda hüzünlü bir tekerleme gibi dolanrd. Burhan, babamn days Ketvanl Mehmet Aann büyük olunun ismiymi. Aalk lakab cömertliinden konmu. Olu Burhan’a o belal günlerde yanlarndan ayrlmamasn tenbihlemi, dinletememi. Burhan da gözü dönmü Ermenilerin eline dümü. Memed Aann iki olunu ve kendisini ahrda direklere balamlar.
Yaplan ikenceyi anlatmaya gerek yok. Aa yalvaryormu, “siz bilirsiniz, bana bunlar göstermeyin. Önce benim canm aln, sonra yapn”. “Hayr” demiler, “seni öldürmeyeceiz, seyrettireceiz”. Aa ömrü boyunca kalbinin yarasn “Burhan oul etme” diye balayan cümlesinde dillendirmi.
Dedem smail Fehim Efendi, kad yardmcl yapt sralarda aabeyi Hac Halim Efendiyi, bir Ermeni tüccar karsnda haksz bularak mahkûm etmi. Ama o tüccarn olu tarafndan tehdit edilmi. Bir ksm halk zulümden kaçmak için ehirden göçmü. Hac Halim Efendi de bu seferberlikte Kayseri tarafna göçenlerden.
Babamn ayana kaynar su döküldüü için dedem smail Fehim Efendi, bunu manevi bir iaret olarak kabul etmi ve ehri terk etmemi. Tedbir olarak komu evlerle anlam ve evler arasnda duvardan duvara kap açtrm. Pencereler kaplar karartlarak içinde kimselerin yaamad ölü evler görüntüsü verilmi. Çoluk çocuk içerilere tklmlar.
Amcam Feyyaz Efendi sava yllarnda gencecik bir subaydr. Ackl hikâyesini Rusya’ya esir dütüü yllarda kaleme alm. Bu hatralarn bir ksmn Zakir amcamn olu Uur brahimhakkolu yaynlad. Feyyaz Efendi önce Ermenilere esir düüyor. Hatratnda kendilerine yardm eden Ermeni kadnlarn, Erzincanl doktor Bonapartiyan’n aman bilmez haydutlar karsndaki asil davranlarn da zikrediyor.
Korkularn, ümitsizliklerini, savan etkilerini, insanln unutmu Ermenilerin zulümlerini abartmadan çok samimi ekilde anlatyor. Keke bu hatralar filme çekilebilse. Feyyaz amcam Rusya’da Kostro’maya götürülüyor. Kaçana kadar orada esir hayat yayor. Bünyesi aclara, açla, soua ve yorgunlua yenik düüyor. Esaret arkada Saidi Nursi’nin yardmyla yurda kaçarken verem onu çoktan tüketmitir. Kaçlar Almanya üzerinden oluyor. Maalesef memleketi Erzurum’u bir daha göremeden Ankara’da yatt hastanede Hakk’n rahmetine kavuuyor.
Bizim hikâyelerimiz fazla yazlmad. Aile içinde anlatlanlar da sava yllarnn hazin hikâyeleri olarak hafzamzda kald. Bizlere asla dümanlk alanmad. çimize kin tohumlar ekilmedi. Çünkü kültürümüz kin üzerine kurulmam. Ama ekmeini yiyenin ihanetine uramak bu milletin hep imtihan oldu.
Yazar: Belkýs Ýbrahimhakkýoðlu |
22-12-11 |
||
| E mail: habervaktim.com | Tweet | ||
 |
 |
||
