
| Kategori : / PORTRELER | Okunma Says: 912 |
Son devrin önemli âlimlerinden olan Hasan Basri Çantay hoca, 18 Kasm 1887’de Balkesir’de dodu. lk tahsilini btida-i Kebir Mektebi’nde gördükten sonra girdii Balkesir dadisi’nden babasnn ölümüyle ayrlmak zorunda kald. Nafia (Bayndrlk) dairesinde memurluk yaparken bir yandan da Balkesir Mevlevihanesi Medresesi’nde Arapça, Farsça ve slâmî ilimler tahsil etti. Hasan Basri Çantay hoca, daha sonra basn hayatna atld ve Merutiyet’in ilk yllarndan 1912 ylna kadar Nasihat, Balkesir ve Yldrm gazetelerini çkartt. Balkesir Daimî Encümeni Bakâtiplii, l Yaz leri Müdürlüü, lise dengi olan Dâru’l-Hilâfe Medresesi’nde Edebiyat, Arapça öretmenlii yapt.
Birinci Dünya Sava sralarnda Balkesir’de çkard Ses gazetesindeki yazlar sebebiyle hakknda tutuklama karar çkarld ve gazetesi kapatld. Kasaba ve köylerde gizlenerek Milli Mücadele’ye katkda bulundu. Birinci Meclis’te Balkesir Mebusu olarak görev ald. 1950 sonrasnda slâm’n teblii için çaba sarf etti. Eserleriyle bu davaya hizmet etti. Hazrlad Kur’an Meali’nden elde ettii gelirle Balkesir’de bir cami yaptrd. Hasan Basri Çantay’n en önemli çalmas üç ciltten oluan Kur’an- Hakîm ve Meâl-i Kerîm’dir. Döneminde yazlan en ciddi çalma olan bu eser, Cumhuriyet tarihinde yazlan Kur’an tercümelerine de kaynaklk yapmtr.
Çantay, kendisini tercüme ve tefsir çalmalarna tevik eden sâikin baz müsterik ve muteber olmayan mezhep mensuplarnn yabanc dillerde hazrladklar çevirilerin, ilmi ciddiyetten uzak bir ekilde çok sayda Türkçeye aktarld, Kur’an’n dili olan Arapçay bilmeden ya Bat dillerinden tercüme ederek veya yaplan tercümelerden ufak tefek kelime deiiklikleriyle, kendine göre sade bir dil kullanarak tercüme yaynlayanlarn younlukta olduu ve bu çerçevede Kur’an çevirisine dair birçok konunun tartlmas olduunu mealinin önsözünde ifade etmitir.
Hasan Basri Çantay hoca, edebi bir eserin bile baka bir dile tamamen aktarlamayacana dikkati çekmitir. Ona göre Kur’an- Kerim’i tam olarak herhangi bir dile tercüme etmek imkânszdr. Manann daha iyi kavranabilmesi ancak tefsir ve izahlarla mümkündür. Hadis konusunda da geni birikime sahip olan Çantay, Kur’an tefsirinde hadisleri kulland gibi yeri geldiince kelâmî konulara, fkhi hükümlere temas etmi, izahlarnda mutasavvflarn tasavvufi yorumlarna, iârî tefsir bilgilerine de yer vermitir. Hasan Basri Çantay hoca, Kur’an- Kerim’in anlalabilmesi için mücadele etmi, hazrlad meal-tefsir ile hizmetini perçinlemitir. Ehl-i Sünnet çizgide yürüyen bir âlim olan Çantay, ömrünün son yllarn dini, ilmi, edebi aratrmalara hasretmi, âlimlik vasfnn yannda ediplik vasfn da katarak Basri, Hüzni, Serseri, Âk Hasan gibi mahlâslarla iirler kaleme almtr. Üstad bu cihetle hem âlim hem ediptir.
Hasan Basri Çantay hoca, 3 Aralk 1969’da stanbul’da vefat etmi, Edirnekap ehitlii’ne defnedilmitir. Sonraki yllarda çevre yolunun geçmesi sebebiyle mezar yeri deitirilerek Mehmet Akif Ersoy ile Babanzâde Ahmet Naim Efendi’nin kabri yaknlarna nakledilmitir. Eserleri: Hasan Basri Çantay’n Kur’an- Hakîm ve Meâl-i Kerîm dndaki eserleri unlardr: Hadisler (On Kere Krk Hadis), Âkifnâme, The Straight Path of Islam, Kara Günler ve bret Levhalar, Zekâ Demetleri, Fkh- Ekber Tercümesi, Ülkü Edebiyat, Müslümanlkta Himaye-i Etfal, Mektepli Yavrularma.
Baslmam Eserleri: Divan- Lügati’t-Türk Tercümesi, ifay erif Tercümesi, Huccetullâhi’l-Bâlia Tercümesi ve erhi, Türk Savlar, Kalendername, slâm’da Cihat ve dman, Dokuz Derste Arapça ve Farsça Elifba, Maneviyat- Askeriye Dersleri, Edebi Kaideler, Gazetecilik Yüzünden, Ticari krar, stimlâk.
Yazar: Siyami Akyel |
06-11-20 |
||
| E mail: milligazete.com.tr | Tweet | ||