Halep, 12 Aralýk 2016'da Rus ve Ýran destekli Esed ordusu tarafýndan düþürülmüþtü. Üzüntümüz hadsizdi. 30 Kasým 2024'te geri alýndý.
| Kategori : ÝKTÝBAS / Muhtelif Mevzûlar, Yazarlar, Yazýlar | Okunma Says: 573 |
Koronann neden olduu kapanmay, sanal sohbetlerle gönüllerde bir açlmaya vesile bilenlerin malum gayretlerini asla küçümsememek, deersizletirmemek gerekir.
Çünkü biz, sohbet toplumuyuz ve modernizmin özellikle internet yoluyla benimsetmek istedii ben-cil-lemeye, hâlen bu yolla, üstelik onun araçlarn kullanmak suretiyle kar çkabiliyoruz.
Dolaysyla kültürel faaliyet cümlesinden, ilgili kurum ve kurulularn internet üzerinden gerçekletirdikleri sohbetlere, ibnü’l-vakt olmann bir art olarak bakmal ve bunlar sohbet olgusunun asli özünü zedelemeyen bir gayret olarak görmeliyiz.
Ancak unu da bilmeliyiz ki, ekrann ufku yoktur ve o, bir meseleyi karlkl tahkik etmekten çok, birilerinin telkinine uygundur.
Öte yandan mezkûr sohbetler, arzulanan bilgiye eriildii duygusu yaratarak kitaptan uzaklamay, görüme tatmini üreterek yüz yüze hâllememeyi beraberinde getirmektedir.
Oysaki sohbetin mevcut olumsuz artlarda ihyas, muhabbetin ifasyla mümkündür ve ekran ufuksuzluu nedeniyle her ikisinden de az pay alr. Bu hakikati pekitirmek içinse sohbet ve muhabbet fenomenlerindeki mânâ perdelerini açmada srarl olunmas elzemdir. Zira her ikisinin de kayna kitabîdir:
“Hani o (Peygamber) arkadana (shb: lisahibihi), ‘Üzülme, çünkü Allah bizimle beraber’ diyordu...” (Tevbe, 9:40).
“Sahibiniz/arkadanz (shb: sahibukum) -doru yoldan- sapmad. Batla da inanmad” (Necm, 53:2).
Arapça, shb kökünden sobet, arkadalk, dostluk etmek anlamndadr. Sahip (yar, hem-dem), ishap/istihab (bir kimseyi bir nesneye sahip klmak; hfz ve nigah eylemek), ashab, tesahhub, musahabe... kelimeleri de ayn köktendir.
Kamusu’l-Muhit Tercümesi’ne göre sohbet, bir kimse ile hüsn-i ülfet edip yar ve hem-dem olmaktr; seçilmi bir ya da birkaç kimseyle bir araya gelinip din ve dünya konularnn konuulmasdr; bedenen olduu gibi ruhen, gönül bakmndan da gerçekletirilebilir. “Sohbet, konuan ile deil, konuann sözünün verdii anlam karsnda bir bilinç tamayla ilgilidir. Konuan konumada dinleyicinin tahayyülüne göre bulunur ve dinleyici sohbet ile müahedeyi birletirir” (bnü’l Arabî).
Sohbet, konuma vastasyla yaknlk kurduumuz kimselerin akllarna, kalplerine, gönüllerine, hayallerine ve kelimelerine doru sefer etmektir. Dolaysyla sahabe, Peygamber Efendimiz’in sohbetiyle ereflenenler demektir ki, onlar ayn zamanda Peygamber’in sözlerindeki mânâya kendilerini sürekli açk tutanlar, onun seferine menzil olmaya-duranlar demektir.
Peygamberimiz’le ashabnn ilikilerine ad olmak bakmndan sohbet, nebevî bir usuldür, bu usulün esas da Allah’a imandr. Ayn imana tabi olanlarn Peygamber’den sonra bu nebevi usulü uygulamada srarl olmalar, inanmadaki ortaklklarn pekitirir.
Tasavvufun douuyla birlikte “sohbet, yaygn olarak ‘eyhin ya da âlimin sözlerini dinlemek üzere tertip edilen dinî-tasavvufî toplant” anlamnda kullanlmtr. Bu yanyla sohbet, en geni anlamyla bir üstadn/eyhin dil ve hâl yoluyla verdiklerini kendinde toplamak, bunu yine sohbet yoluyla bakalarna nakletmek demektir.
Burada dil ve hâl ayrmna bavurmamzn nedeni, lisan ve kelâm anlamnda hiçbir dünya dilinin hâlleri kuatma kabiliyetine sahip olmamasndandr. Dier bir söyleyile dil de aslnda özel bir hâldir ve her hâl dile girmedii gibi, mânâ yönünden dilin kendisi bile bazen dile girmeyebilir.
Bu minvalde, ksa bir tebessüm, bazen en uzun cevap olur; yüzdeki ani aslma en büyük soruya dönüür; bazen susmak sormann kendisi haline gelirken, konumak u ya da bu nedenle asl meseleden kaçmann ya da uzaklamaya çalmann suretine bürünür. Nitekim Bâyezîd-i Bistâmî, “Bizim sükûtumuzdan faydalanamayanlar sözlerimizden hiçbir ey anlayamazlar” demitir.
Sevgi ise, seven ile sevilen arasnda ilikidir. “radenin özel bir ilime tarz” olarak tanmlanan sevgi fenomeni, eyin eyliine dâhildir, çünkü “Sevgi, herhangi bir varln niteliidir; asldr”; dier bir söyleyile “Asl sevgi, bir eyin kendisini sevmesi” (bnü’l-Arabi, FM, 6/183) esasnda sevenin özünde yerleiktir.
“Sevgi nerden gelir, kökeni ve kayna nerededir, ona korunaklk eden, içinden kaynakland yer nerededir?” diye soran Kierkegaard, onun kalpten kaynaklandn, ancak sevginin ondaki yerinin görülemeyeceini söylemitir. Yine ona göre, sevginin kayna bir olsa da yolu çok çeitlidir. Biz o yollar bilmediimiz, hakikatlerine tam nüfuz edemediimiz halde, onlarda yürümeyi -her nasla- biliriz.
Yazar: Ömer Lekesiz |
04-06-21 |
||
| E mail: yenisafak.com | Tweet | ||
 |
 |
||
